An toàn trên những chuyến phà ngang

"Thông báo bà con, áo phao để ngay đó. Bà con cầm hoặc ai không biết bơi thì mặc áo phao vào để qua sông được an toàn". Lời nhắc của ông Ngô Thanh Huyền, chủ một bến khách ngang sông tại xã Nhơn Mỹ, thành phố Cần Thơ, vang lên trước mỗi chuyến phà rời bến. Đây cũng là việc ông duy trì thường xuyên nhằm hình thành thói quen sử dụng áo phao cho hành khách khi qua sông.

Từ sáng sớm, người và phương tiện đã liên tục qua lại. Mỗi hành trình chỉ kéo dài vài phút nhưng những chuyến phà này có vai trò thiết yếu đối với sinh hoạt, học tập, lao động và giao thương của người dân sinh sống trên các cù lao.

Trong mùa mưa, điều kiện trên sông có thể thay đổi rất nhanh. Mưa lớn, dông lốc, gió giật bất ngờ làm gia tăng nguy cơ mất an toàn. Do đó, phương tiện phải được kiểm tra trước khi hoạt động; áo phao, dụng cụ nổi cứu sinh phải trang bị đầy đủ và đặt ở vị trí thuận tiện. Người điều khiển còn phải thường xuyên theo dõi thời tiết, chủ động tạm dừng khi điều kiện không bảo đảm.

Ông Lê Thanh Việt, một hành khách thường xuyên qua phà, cho biết người dân sinh sống trên các cù lao ý thức được tầm quan trọng của việc mặc áo phao khi đi lại bằng đường thủy. "Trong mùa mưa bão, người dân khi sang phà, qua sông phải mặc áo phao để bảo đảm trước tiên là tính mạng của mình. Điều này rất quan trọng đối với những người sống ở đất cù lao. Khi có giông bão, phà cũng không hoạt động; chờ thời tiết ổn định mới tiếp tục hành trình vì sóng to, gió lớn rất nguy hiểm cho hành khách", ông Việt chia sẻ.

Đối với người điều khiển phương tiện, kiểm tra tình trạng máy móc và điều kiện an toàn là công việc được thực hiện hằng ngày. Trước mỗi chuyến đi, hành khách được nhắc nhở mặc áo phao, ngồi đúng vị trí và hạn chế đi lại làm phương tiện mất cân bằng.

Ông Nguyễn Thanh Nhã, người điều khiển phương tiện tại một bến phà ở xã Nhơn Mỹ, cho biết: "Hằng ngày, tôi thường xuyên kiểm tra phương tiện, máy móc xem có bảo đảm hoạt động bình thường hay không. Trước khi rời bến, tôi cũng nhắc bà con mặc áo phao để bảo đảm an toàn. Khi trời mưa, sóng gió lớn thì phương tiện tạm ngưng hoạt động; chờ khi thời tiết ổn định mới tiếp tục hành trình".

Tại bến phà do bà Nguyễn Thị Ngọc Ánh quản lý, trung bình mỗi ngày có hơn 200 lượt phà qua lại, phục vụ khoảng 270 đến 280 lượt hành khách. Mật độ hoạt động liên tục đặt ra yêu cầu phải duy trì việc kiểm tra, nhắc nhở trong từng chuyến. Theo bà Ánh, trước khi phương tiện rời bến, chủ phà đều nhắc hành khách mặc áo phao. Nếu mưa, gió quá lớn, phương tiện sẽ dừng hoạt động; trường hợp thời tiết thay đổi khi đang di chuyển, người điều khiển phải giảm tốc độ, tăng cường quan sát và lựa chọn vị trí an toàn để tạm dừng. "Phải bảo vệ tính mạng và tài sản của hành khách, trong đó tính mạng con người là quý nhất", bà Ánh nói.

Tuy nhiên, an toàn giao thông đường thủy không thể chỉ phụ thuộc vào ý thức của chủ bến, người điều khiển và hành khách. Với mạng lưới sông ngòi dày đặc, nhiều bến khách và phương tiện hoạt động thường xuyên, công tác tuần tra, kiểm soát của lực lượng chức năng giữ vai trò đặc biệt quan trọng.

Trong mùa mưa, lực lượng Cảnh sát đường thủy, Phòng CSGT Công an TP Cần Thơ tăng cường tuần tra trên các tuyến trọng điểm; phối hợp Công an xã, phường kiểm tra hoạt động tại các bến khách ngang sông, bến đò dân sinh và các phương tiện vận tải hành khách, hàng hóa.

Nội dung kiểm tra tập trung vào giấy chứng nhận đăng ký, đăng kiểm, giấy phép hoạt động của bến và phương tiện; chứng chỉ chuyên môn của người điều khiển; tải trọng, số lượng hành khách; việc trang bị áo phao, dụng cụ nổi cứu sinh, bình chữa cháy và các thiết bị an toàn theo quy định.

Đối với những thiếu sót có thể khắc phục, lực lượng chức năng hướng dẫn chủ bến, chủ phương tiện bổ sung trước khi tiếp tục hoạt động. Các trường hợp vi phạm được lập biên bản, xử lý theo quy định, kiên quyết không để phương tiện không bảo đảm an toàn rời bến.

Thiếu tá Huỳnh Thành Nhân, Phó Đội trưởng Đội Cảnh sát đường thủy, Phòng Cảnh sát giao thông Công an TP Cần Thơ, cho biết đơn vị đã xây dựng các kế hoạch, phối hợp Công an các xã trên tuyến, địa bàn quản lý tổ chức tuần tra, kiểm soát, bảo đảm trật tự, an toàn giao thông và phòng, chống tội phạm trên đường thủy.

"Lực lượng chức năng xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, đặc biệt tại các bến bãi, bến khách ngang sông; đồng thời tuyên truyền đến tổ chức, cá nhân tham gia giao thông và yêu cầu từng chủ phương tiện cam kết chấp hành nghiêm quy định, trang bị đầy đủ dụng cụ, phương tiện bảo đảm an toàn", Thiếu tá Huỳnh Thành Nhân cho biết.

Riêng trong tháng 7/2026, lực lượng Cảnh sát giao thông Công an thành phố Cần Thơ đã duy trì hơn 600 cuộc tuần tra, kiểm soát trên các tuyến đường thủy nội địa; trực tiếp tuyên truyền, hướng dẫn hơn 2.000 lượt người tham gia giao thông và trao tặng nhiều áo phao.

Tại xã Nhơn Mỹ, địa phương có ba cù lao nằm ven sông Hậu. Lớn nhất là cù lao Mỹ Phước, rộng hơn 1.000 héc-ta với trên 2.000 người dân sinh sống. Toàn xã hiện có năm bến phà lớn, nhỏ; riêng ấp Mỹ Phước có ba bến đang hoạt động. Nhu cầu đi lại bằng đường thủy cao đặt ra yêu cầu phải thường xuyên kiểm tra, quản lý chặt chẽ hoạt động của từng bến và phương tiện.

Trung tá Huỳnh Vi Quới, Phó Trưởng Công an xã Nhơn Mỹ, cho biết Công an xã chủ động phối hợp lực lượng Cảnh sát đường thủy kiểm tra các bến phà ngang sông, tập trung vào điều kiện hoạt động của bến, phương tiện và việc chấp hành quy định của người điều khiển. "Các chủ phương tiện được yêu cầu ký cam kết thực hiện nghiêm quy định về an toàn giao thông đường thủy. Quan điểm là phải bảo đảm đầy đủ các điều kiện an toàn mới cho phương tiện xuất bến", Trung tá Huỳnh Vi Quới nhấn mạnh.

Sự phối hợp giữa Cảnh sát đường thủy và Công an xã giúp công tác quản lý được thực hiện thường xuyên, sát với tình hình từng địa bàn. Khi thời tiết diễn biến bất thường, việc kiểm tra điều kiện xuất bến, tuyên truyền và nhắc nhở chủ phương tiện, hành khách càng được tăng cường.

Mỗi chuyến phà qua sông có thể chỉ kéo dài vài phút, nhưng an toàn phải được chuẩn bị từ trước khi phương tiện rời bờ. Sự tuần tra, kiểm soát của lực lượng Cảnh sát đường thủy, việc bám sát địa bàn của Công an xã cùng trách nhiệm của chủ bến, người điều khiển và hành khách là những lớp bảo vệ cần thiết để mỗi hành trình trên sông nước luôn cập bến bình an.