Bất động sản và ngân hàng chiếm hơn nửa vốn hóa chứng khoán Việt

Theo báo cáo cập nhật kết quả kinh doanh các doanh nghiệp niêm yết của CTCP Chứng khoán KAFI (KAFI), tính đến ngày 11/8/2026, tổng vốn hóa của 1.069 doanh nghiệp niêm yết đạt khoảng 10,36 triệu tỷ đồng. Riêng bất động sản và ngân hàng đang chiếm khoảng 53% tổng vốn hóa, tương đương hơn một nửa quy mô thị trường, trong đó, bất động sản chiếm khoảng 27% và ngân hàng chiếm 26%.

Cơ cấu trên không chỉ thể hiện ở cấp độ ngành mà còn được phản ánh rất rõ qua nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn nhất thị trường.

So với 2 nhóm dẫn đầu này, tỷ trọng vốn hóa của nhóm các doanh nghiệp phía sau chênh lệch khá lớn. Trong đó, nhóm thực phẩm và đồ uống đứng thứ 3 với tỷ trọng vốn hóa 7% toàn thị trường; dịch vụ tài chính chiếm 6%. Theo sau, nhóm doanh nghiệp hàng và dịch vụ công nghiệp, cùng điện nước và xăng dầu khí đốt mỗi nhóm chiếm khoảng 5%.

Như vậy, 6 nhóm doanh nghiệp gồm bất động sản, ngân hàng, thực phẩm và đồ uống, dịch vụ tài chính, hàng và dịch vụ công nghiệp, điện nước và xăng dầu khí đốt đang chiếm phần lớn quy mô vốn hóa thị trường chứng khoán Việt Nam.

Ở các nhóm tiếp theo, tài nguyên cơ bản, du lịch và giải trí, viễn thông, xây dựng và vật liệu mỗi nhóm chiếm khoảng 3% tổng quy mô thị trường...

Cũng tại báo cáo này, bên cạnh quy mô vốn hóa các nhóm ngành, các chuyên gia phân tích tại Công ty Chứng khoán KAFI ghi nhận lợi nhuận sau thuế toàn thị trường quý II đã đạt khoảng 265.000 tỷ đồng, tăng 51% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong đó, nhóm phi tài chính ghi nhận mức tăng gần 69%, còn nhóm tài chính tăng gần 25%.

Riêng nhóm ngân hàng đóng góp khoảng 88.300 tỷ đồng lợi nhuận sau thuế quý gần nhất, tăng gần 25%, tương đương khoảng 1/3 tổng lợi nhuận toàn thị trường.

Bất động sản cũng ghi nhận tăng trưởng nổi bật khi lợi nhuận sau thuế toàn ngành tăng khoảng 215%, đạt hơn 55.200 tỷ đồng, cũng là mức cao kỷ lục so với đỉnh quý IV/2025.

Song theo KAFI, vấn đề không đơn thuần nằm ở việc bất động sản và ngân hàng chiếm lần lượt 27% và 26% vốn hóa. Điều đáng chú ý hơn là vốn hóa trong chính hai nhóm này cũng tiếp tục tập trung vào một số cổ phiếu đầu ngành.

Ở bất động sản, VIC và VHM là những trường hợp tiêu biểu. Trong ngân hàng, VCB, BID, CTG cùng các ngân hàng tư nhân quy mô lớn tạo thành nhóm cổ phiếu có sức nặng đáng kể đối với chỉ số.

Điều này khiến diễn biến của VN-Index đôi khi có sự khác biệt với phần đông cổ phiếu trên thị trường. Một vài cổ phiếu vốn hóa cực lớn tăng mạnh có thể kéo chỉ số đi lên, trong khi nhiều mã khác chỉ đi ngang hoặc giảm giá.

Ngược lại, khi các cổ phiếu trụ chịu áp lực bán, chỉ số có thể giảm sâu dù mức độ điều chỉnh ở phần còn lại của thị trường không quá lớn.

Đây cũng là lý do nhà đầu tư cần nhìn rộng hơn VN-Index. Bên cạnh điểm số, độ rộng thị trường, thanh khoản và sự lan tỏa của dòng tiền giữa các nhóm ngành mới cho thấy xu hướng tăng có thực sự bền vững hay đang phụ thuộc vào một số cổ phiếu vốn hóa lớn.

Về dài hạn, sự xuất hiện của thêm nhiều doanh nghiệp quy mô lớn trong các lĩnh vực như công nghệ, bán lẻ, tiêu dùng, logistics, hạ tầng và sản xuất sẽ giúp cơ cấu vốn hóa đa dạng hơn.

Trong khi đó, ở thời điểm hiện tại, ngân hàng và bất động sản vẫn là hai “trụ cột” quan trọng nhất. Vì vậy, biến động của VIC, VHM, VCB, BID, CTG, VPB, TCB, MBB... không chỉ là câu chuyện của từng doanh nghiệp mà còn có khả năng quyết định đáng kể tới trạng thái của toàn thị trường.