Công an TP.HCM: Hỗ trợ vay vốn tới 200 triệu đồng cho người sau cai nghiện

Tại cuộc họp báo định kỳ cung cấp thông tin về các vấn đề kinh tế - xã hội trên địa bàn Thành phố, Thượng tá Lê Xuân Thanh, Phó Trưởng phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy (PC04) - Công an TP.HCM đã chia sẻ chi tiết về những chủ trương, giải pháp và mô hình mới nhằm nâng cao hiệu quả công tác cai nghiện và quản lý sau cai.

Theo đại diện Công an TP.HCM, thực tiễn đấu tranh và quản lý cho thấy, việc giúp một người từ bỏ ma túy đã khó, nhưng giữ cho họ không quay lại con đường cũ còn gian nan hơn gấp bội. Nếu thiếu đi sự đồng hành của gia đình, sự bao dung của xã hội và đặc biệt là không có một sinh kế ổn định, nguy cơ tái nghiện là rất cao. Chính vì vậy, Thành phố xác định quan điểm cốt lõi: công tác cai nghiện phải gắn liền với phục hồi cuộc sống, tạo việc làm và hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng một cách thực chất.

Từ dạy nghề thực chất đến "bơm" vốn khởi nghiệp - Để hiện thực hóa mục tiêu giúp người lầm lỡ đứng vững sau khi hoàn thành thời gian cai nghiện, Công an TP.HCM đang tập trung triển khai đồng bộ ba nhóm giải pháp trọng tâm:

Thứ nhất, cai nghiện gắn liền với đào tạo nghề thực chất, "nói không" với bệnh thành tích. Ngay từ khi học viên còn đang trong quá trình điều trị tại các cơ sở cai nghiện, lực lượng chức năng đã chú trọng công tác tư vấn, định hướng nghề nghiệp dựa trên việc đánh giá sát sao khả năng lao động và nguyện vọng của từng cá nhân. 

Thay vì tự tổ chức các lớp học rập khuôn, cơ sở cai nghiện chủ động kết nối trực tiếp với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp và doanh nghiệp để đào tạo đúng những ngành nghề mà thị trường đang có nhu cầu tuyển dụng thực tế. Quan điểm chỉ đạo xuyên suốt là không mở lớp hay cấp chứng chỉ theo chỉ tiêu hình thức, mà phải trang bị cho người sau cai một tay nghề vững vàng để họ có thể tự nuôi sống bản thân bằng chính sức lao động của mình.

Thứ hai, huy động tối đa nguồn lực xã hội và mở rộng cánh cửa tín dụng ưu đãi. Công an Thành phố phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương, các tổ chức đoàn thể để kết nối nguồn lực hỗ trợ học nghề, tư vấn tâm lý và đảm bảo an sinh xã hội. Điểm sáng nổi bật trong chính sách hỗ trợ hiện nay là việc triển khai hiệu quả nguồn vốn tín dụng ưu đãi theo Quyết định 22/2023/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ. 

Theo đó, người sau khi hoàn thành cai nghiện ma túy có nhu cầu tạo việc làm, khởi nghiệp hoặc phát triển sản xuất, kinh doanh sẽ được tiếp cận gói vay vốn ưu đãi với hạn mức tối đa lên tới 200 triệu đồng/người. Công an cấp xã, phường sẽ trực tiếp phối hợp cùng chính quyền và các đoàn thể rà soát, nắm bắt hoàn cảnh để hướng dẫn, hỗ trợ người dân hoàn thiện thủ tục vay vốn, đảm bảo nguồn tiền đến đúng đối tượng và được sử dụng đúng mục đích.

Thứ ba, bám sát địa bàn, xóa bỏ rào cản kỳ thị tại cộng đồng. Khi người sau cai trở về địa phương, lực lượng Công an cơ sở cùng các tổ chức chính trị - xã hội và gia đình đóng vai trò là điểm tựa tinh thần trực tiếp. Việc theo dõi, nắm bắt kịp thời những khó khăn phát sinh trong đời sống hàng ngày giúp các lực lượng chức năng duy trì công tác tư vấn tâm lý, kịp thời tháo gỡ vướng mắc để người sau cai vượt qua mặc cảm tự ti, từng bước xóa bỏ sự kỳ thị của cộng đồng xung quanh.

Quy trình liên thông 3 giai đoạn và thước đo từ thực tiễn - Điểm đột phá trong cách làm của TP.HCM là việc xây dựng một quy trình đồng hành xuyên suốt, khép kín qua 3 giai đoạn nối tiếp nhau: Định hướng nghề ngay trong cơ sở cai nghiện. Kết nối việc làm trước khi hoàn thành thời gian cai nghiện. Tiếp tục theo sát, hỗ trợ dài hạn sau khi trở về địa bàn cư trú. Sự liền mạch này giúp triệt tiêu "khoảng trống" chơi vơi - thời điểm nhạy cảm nhất khiến người sau cai dễ sa ngã trở lại khi vừa bước chân ra khỏi cơ sở điều trị.

Thượng tá Lê Xuân Thanh cũng nhấn mạnh sự thay đổi mạnh mẽ trong tư duy đánh giá hiệu quả công tác. Thành công của công tác phòng, chống tái nghiện tại TP.HCM không được đo đếm bằng những con số báo cáo như bao nhiêu lớp học được mở ra, bao nhiêu chứng chỉ được cấp hay bao nhiêu lượt hỗ trợ được thực hiện. 

Thay vào đó, thước đo duy nhất và thực chất nhất chính là số lượng người sau cai thực sự tìm được việc làm, có thu nhập ổn định, duy trì được sinh kế bền vững và hoàn toàn không tái nghiện hay vi phạm pháp luật.

Tuy nhiên, để chuỗi liên thông này vận hành trơn tru, nỗ lực từ phía lực lượng Công an và chính quyền là chưa đủ. Công an TP.HCM bày tỏ mong muốn các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất và tổ chức xã hội trên địa bàn tiếp tục mở rộng vòng tay, trao thêm nhiều cơ hội việc làm công bằng cho những người từng lầm lỡ. Mỗi việc làm được trao đi không chỉ giúp một con người làm lại cuộc đời, bảo vệ hạnh phúc của một gia đình, mà còn là giải pháp căn cơ để giữ vững an ninh trật tự từ cơ sở, từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng một TP.HCM văn minh, an toàn và không ma túy.