Đa dạng kênh huy động vốn để đạt mục tiêu tăng trưởng 2 con số

Theo ước tính của Vụ Các định chế tài chính (Bộ Tài chính), để đạt mục tiêu tăng trưởng đã đề ra, tổng vốn đầu tư thực hiện toàn xã hội giai đoạn 2026 - 2030 cần đạt khoảng 38,5 triệu tỷ đồng, gấp hơn 2 lần so với giai đoạn 2021 - 2025 (khoảng 17,4 triệu tỷ đồng). 

Theo đó, vốn đầu tư toàn xã hội phải tăng trưởng bình quân khoảng 16%/năm, đồng thời nâng tỷ lệ đầu tư/GDP từ khoảng 33% giai đoạn 2021 - 2025 lên khoảng 40% trong giai đoạn 2026 - 2030.

Trong những năm gần đây, tổng vốn đầu tư toàn xã hội của Việt Nam duy trì ở mức 32 - 34% GDP, được xem là khá cao đối với một nền kinh tế đang phát triển. Tuy nhiên, so với các quốc gia từng duy trì tốc độ tăng trưởng cao như Hàn Quốc, Singapore hay Trung Quốc, quy mô đầu tư của Việt Nam vẫn chưa đủ lớn để tạo bứt phá mạnh mẽ, trong khi hiệu quả sử dụng vốn còn hạn chế.

Xét theo cơ cấu nguồn lực, vốn đầu tư nhà nước cần tăng bình quân khoảng 22%/năm, vốn khu vực ngoài nhà nước tăng khoảng 20%/năm, trong khi vốn đầu tư nước ngoài tăng khoảng 18%/năm. Cơ cấu này cho thấy, mục tiêu tăng trưởng 2 con số không thể chỉ dựa vào ngân sách nhà nước, mà phải dựa vào sự bứt phá đồng thời của khu vực tư nhân và dòng vốn FDI chất lượng cao.

Trong những năm qua, ngân sách nhà nước đã đóng vai trò quan trọng trong huy động và phân bổ nguồn lực cho đầu tư phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, trong giai đoạn tới, việc đa dạng hóa nguồn lực và phát huy vai trò của khu vực tư nhân sẽ mang ý nghĩa then chốt để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng cao và bền vững.

Để đáp ứng yêu cầu này, chính sách tài chính cần được điều hành theo hướng tài khóa mở rộng hợp lý, có trọng tâm, trọng điểm, phối hợp chặt chẽ với chính sách tiền tệ và các chính sách vĩ mô khác nhằm bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và duy trì an toàn tài khóa.

Đồng thời, cần tiếp tục phát triển thị trường vốn hiện đại, minh bạch, nâng cao quy mô và chất lượng thị trường chứng khoán và thị trường trái phiếu nhằm cung cấp nguồn vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế. Trong đó, mục tiêu đặt ra là đưa quy mô vốn hóa thị trường chứng khoán đạt ít nhất 100% GDP vào năm 2026, đồng thời tái cấu trúc thị trường trái phiếu doanh nghiệp và khuyến khích phát hành trái phiếu xanh để thu hút nguồn vốn bền vững.

Bên cạnh đó, chính sách tài chính cũng cần tăng cường thu hút vốn đầu tư nước ngoài có chọn lọc, thúc đẩy kết nối khu vực đầu tư nước ngoài với doanh nghiệp trong nước nhằm nâng cao hiệu quả lan tỏa về công nghệ, quản trị và năng suất lao động. Trong bối cảnh nhu cầu vốn cho hạ tầng giao thông, năng lượng và hạ tầng số ngày càng lớn, việc huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực đầu tư sẽ đóng vai trò quyết định để Việt Nam hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững trong giai đoạn tới.