Đề xuất 6 nhóm nhiệm vụ trọng tâm hiện đại hóa hệ thống phân phối dược

Tính đến năm 2026, cả nước có trên 97.181 cơ sở bán lẻ thuốc, khoảng 4.600 cơ sở bán buôn, hơn 232 cơ sở xuất khẩu, nhập khẩu, kinh doanh dịch vụ bảo quản thuốc và 249 nhà máy sản xuất thuốc. Các cơ sở sản xuất thuốc đều đạt tiêu chuẩn Thực hành tốt sản xuất thuốc của Tổ chức Y tế thế giới (WHO). 

Cùng với đó, công tác chuyển đổi số bước đầu được triển khai: Phần lớn cơ sở bán lẻ đã kết nối, liên thông dữ liệu với Hệ thống cơ sở dữ liệu dược quốc gia, hỗ trợ quản lý nguồn gốc, hạn dùng và giá thuốc.

Tuy nhiên, phương thức quản lý và vận hành của nhiều cơ sở phân phối dược hiện nay vẫn còn phân tán, mức độ số hóa chưa đồng đều, khả năng kết nối dữ liệu còn hạn chế, chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu quản trị hiện đại và hội nhập quốc tế. 

Do đó, việc xây dựng Đề án “Hiện đại hóa, tăng cường ứng dụng khoa học, công nghệ đối với hệ thống phân phối dược giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2035” là yêu cầu cấp thiết nhằm cụ thể hóa các chủ trương của Đảng và Nhà nước về chuyển đổi số, phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực y tế.

Hiện, Bộ Y tế đang lấy ý kiến về các đối tượng chịu tác động đối với Đề án “Hiện đại hóa, tăng cường ứng dụng khoa học, công nghệ đối với hệ thống phân phối dược giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2035”.

Theo dự thảo, mục tiêu tổng quát của Đề án là hiện đại hóa hệ thống phân phối dược trên cơ sở ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; xây dựng chuỗi cung ứng thuốc minh bạch, hiệu quả, có khả năng kiểm soát chất lượng, truy xuất nguồn gốc và giám sát theo thời gian thực. 

Đồng thời, từng bước tổ chức lại mạng lưới phân phối theo hướng tinh gọn, giảm các tầng nấc trung gian không tạo giá trị gia tăng, tối ưu hóa logistics và chi phí lưu thông; đổi mới phương thức quản lý nhà nước dựa trên dữ liệu và quản trị rủi ro, bảo đảm cung ứng thuốc liên tục, đầy đủ, kịp thời, chất lượng và với giá hợp lý cho người dân.

Để hiện thực hóa mục tiêu trên, dự thảo Đề án xác định 6 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm gồm: Hoàn thiện thể chế, chính sách và tiêu chuẩn kỹ thuật về phân phối dược; Phát triển hạ tầng dữ liệu, hệ thống truy xuất nguồn gốc và chuyển đổi số trong toàn bộ chuỗi phân phối thuốc; Tổ chức lại hệ thống phân phối theo hướng hiện đại, tinh gọn, minh bạch và hiệu quả; Phát triển logistics dược, hệ thống chuỗi lạnh và năng lực điều phối cung ứng thuốc; Minh bạch thông tin, quản lý giá thuốc và kiểm soát chi phí lưu thông; Đổi mới phương thức quản lý nhà nước, thanh tra, kiểm tra và nâng cao năng lực thực thi.

Các nhiệm vụ sẽ được triển khai theo lộ trình cụ thể, có sản phẩm đầu ra, chỉ tiêu đánh giá và phân công trách nhiệm rõ ràng; dự kiến sơ kết vào năm 2028, tổng kết giai đoạn 2026-2030 vào năm 2030 và định hướng triển khai đến năm 2035.

Cục Quản lý Dược sẽ tiếp thu đầy đủ các ý kiến góp ý để tiếp tục hoàn thiện dự thảo theo hướng khoa học, minh bạch, bảo đảm phù hợp quy định pháp luật và thông lệ quốc tế. Ngoài ra, đối với các mục tiêu liên quan đến hệ thống nhà thuốc bán lẻ và trung tâm logistics dược cấp vùng, cần xây dựng trên cơ sở nhu cầu phát triển kinh tế-xã hội của từng địa phương, đồng thời bảo đảm tính khả thi trong triển khai.

Cục Quản lý Dược tiếp tục lấy ý kiến rộng rãi của Hiệp hội Doanh nghiệp Dược Việt Nam cùng các doanh nghiệp dược trong và ngoài nước để hoàn thiện Đề án, tạo nền tảng chính sách cho quá trình hiện đại hóa và chuyển đổi số hệ thống phân phối dược trong giai đoạn tới.