Đề xuất quy hoạch 6 tuyến đường sắt quốc gia khu vực Hà Nội

Theo dự thảo quy hoạch, 6 tuyến đường sắt quốc gia mới đều được định hướng xây dựng đường đôi, khổ 1.435mm, hình thành thêm các hành lang kết nối khu vực Hà Nội với các địa phương và mạng lưới đường sắt quốc gia.

Cụ thể, tuyến đường sắt vành đai phía Đông (Ngọc Hồi - Thường Tín - Kim Sơn) có chiều dài tuyến chính khoảng 31km, gồm đoạn Ngọc Hồi - Thường Tín - Kim Sơn và hai nhánh kết nối Lạc Đạo mới và Kim Sơn.

Tuyến đường sắt vành đai phía Tây (Thạch Lỗi - Tây Hà Nội - Ngọc Hồi, Thường Tín) có chiều dài khoảng 56km, hình thành hành lang đường sắt mới ở phía Tây khu vực Hà Nội.

Trong khi đó, tuyến đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam có chiều dài trong phạm vi nghiên cứu của quy hoạch khoảng 64km, từ ga Ngọc Hồi đến hết địa phận tỉnh Hà Nam cũ.

Ba tuyến còn lại gồm tuyến Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, dài khoảng 70km trong phạm vi nghiên cứu, từ ga Vĩnh Phúc Bắc đến hết địa phận tỉnh Hưng Yên; tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh dài khoảng 48km, từ ga Xuân Canh đến hết địa phận tỉnh Bắc Ninh cũ; và tuyến Hà Nội - Đồng Đăng (mới), dài khoảng 29km, từ ga Gia Lâm đến ranh giới giữa hai tỉnh Bắc Ninh cũ và Bắc Giang cũ.

Đáng chú ý, trong tuyến Hà Nội - Đồng Đăng (mới), đoạn kết nối ga Gia Lâm - ga Yên Viên dài khoảng 6km sẽ được xây dựng đường đôi, khổ 1.435mm, cùng hành lang nhưng khác hạ tầng với tuyến đường sắt đô thị số 1 Hà Nội, nhằm tăng tính thuận lợi cho hành khách.

Song song với việc phát triển các tuyến mới, dự thảo quy hoạch đề xuất duy trì 5 tuyến đường sắt hiện hữu qua khu vực Hà Nội, đồng thời nâng cấp, cải tạo hoặc điều chỉnh phù hợp với định hướng phát triển mạng lưới.

Trong đó, tuyến Hà Nội - Hải Phòng và Hà Nội - Lào Cai được định hướng nâng cấp, cải tạo, bảo đảm an toàn chạy tàu trên đường đơn khổ 1.000mm.

Tuyến Hà Nội - Lạng Sơn được đề xuất chuyển đoạn từ ga Hà Nội đến ga Gia Lâm hiện tại thành đường sắt đô thị; đoạn Gia Lâm - Bắc Ninh nâng cấp thành đường đôi, khổ 1.435mm.

Tuyến đường sắt Hà Nội - Thái Nguyên được đề xuất nâng cấp đoạn Đông Anh - Lưu Xá từ đường đơn, khổ lồng 1.000mm và 1.435mm hiện tại thành đường khổ 1.435mm. Đoạn Lưu Xá - Quán Triều hiện là đường đơn, khổ 1.000mm, được quy hoạch nâng cấp thành đường khổ 1.435mm nhằm thống nhất toàn tuyến. 

Với tuyến Hà Nội - TP Hồ Chí Minh, đoạn từ ga Hà Nội đến Tổ hợp Ngọc Hồi được đề xuất chuyển thành đường sắt đô thị sau khi tuyến vành đai phía Đông đưa vào khai thác; đoạn Ngọc Hồi - Phú Xuyên dài khoảng 26,5km được cải dịch, đi cùng hành lang tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam.

Quy hoạch được lập nhằm cụ thể hóa định hướng phát triển mạng lưới đường sắt tại khu vực đầu mối Hà Nội, làm cơ sở quản lý không gian, triển khai các dự án đầu tư và bố trí nguồn lực, với lộ trình đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050.