Điều chỉnh quy hoạch chung thành phố Đà Nẵng hướng tới là cực tăng trưởng của cả nước

Trước khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, Quy hoạch thành phố Đà Nẵng và Quy hoạch tỉnh Quảng Nam thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 được triển khai và trở thành cơ sở quan trọng cho công tác quy hoạch đô thị, nông thôn cũng như các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội.

Sau thời điểm hợp nhất và triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, thành phố Đà Nẵng xác lập quy mô, vị thế và tính chất phát triển hoàn toàn mới. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải có một quy hoạch phù hợp với địa giới hành chính và mô hình tổ chức chính quyền mới, nhằm bảo đảm phát triển kinh tế - xã hội gắn với quốc phòng, an ninh.

Sau khi Quốc hội ban hành Nghị quyết số 202/2025/QH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, thành phố Đà Nẵng và tỉnh Quảng Nam thành được hợp nhất thành thành phố mới có tên gọi là Đà Nẵng. Thành phố mới có quy mô diện tích gần 12 nghìn km², dân số trên 3 triệu người. Thành phố có 94 đơn vị hành chính cấp xã (gồm 23 phường, 70 xã và 01 đặc khu).

Mục tiêu của việc điều chỉnh Quy hoạch là tổ chức lại không gian phát triển sau hợp nhất; định hình mô hình phát triển mới theo hướng đa cực - đa trục - đa chức năng; bảo đảm tăng trưởng nhanh, bền vững và nâng cao chất lượng cuộc sống Nhân dân.

Về quan điểm, mục tiêu phát triển, Quy hoạch kế thừa các quyết định trước đây của Thủ tướng Chính phủ đối với Đà Nẵng và Quảng Nam; tiếp tục khẳng định phát triển bền vững, không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng; xác định khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực; bảo đảm công bằng xã hội, phúc lợi xã hội, quốc phòng - an ninh. Đồng thời tiếp tục định vị thành phố Đà Nẵng giữ vai trò trung tâm kinh tế - xã hội miền Trung - Tây Nguyên, nhấn mạnh hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại, thích ứng biến đổi khí hậu.

Sau hợp nhất, thành phố mới có quy mô không gian - dân số - hạ tầng cửa ngõ (cảng biển, sân bay, trục giao thông liên vùng) và tiếp tục định vị “trung tâm vùng/cực tăng trưởng” vẫn là nền tảng để tổ chức các chương trình hạ tầng khung, dẫn dắt thu hút đầu tư và liên kết vùng.

Đáng chú ý trong lần điều chỉnh này, phương án tổ chức không gian hoạt động kinh tế - xã hội có sự thay đổi. Theo đó, đầu tư, phát triển theo mô hình cấu trúc không gian 3 vùng gắn với hình thành các hành lang kinh tế và 3 cụm động lực phát triển.

Cụ thể 3 vùng gồm, vùng kinh tế công nghiệp - đô thị, dịch vụ ven biển phía Đông là vùng động lực kinh tế lớn và chủ yếu của Đà Nẵng, phạm vi không gian bao gồm khu vực đô thị và đồng bằng ven biển. Là trung tâm chiến lược, có hệ thống hạ tầng kết nối quốc tế, quốc gia đồng bộ; tập trung các hoạt động công nghiệp và dịch vụ, vùng đóng vai trò hạt nhân kinh tế đa chức năng.

Vùng nông nghiệp, lâm nghiệp khu vực trung du và miền núi phía Tây là toàn bộ khu vực trung du và miền núi phía Tây của thành phố, là vùng kinh tế với các hoạt động sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp là chủ yếu, gắn với đời sống nông thôn; phát triển lâm nghiệp, trồng cây dược liệu quý (như sâm Ngọc Linh, quế Trà My, sa nhân, đẳng sâm…). Trong đó có diện tích rừng lớn, có tiềm năng về phát triển ngành kinh tế mới "Mua bán tín chỉ carbon"…

Vùng biển và hải đảo là toàn bộ khu vực ven biển được phân cấp cho thành phố quản lý và vùng quần đảo Hoàng Sa. Đây là không gian phát triển kinh tế biển tổng hợp, du lịch và dịch vụ biển chất lượng cao…

Đồng thời là nơi tổ chức các hoạt động khai thác hải sản và phát huy vai trò chiến lược của đặc khu Hoàng Sa, gắn với bảo đảm quốc phòng - an ninh. Trong đó định hướng ưu tiên bảo tồn đa dạng sinh học biển, phục hồi hệ sinh thái và bảo vệ môi trường.

Các hành lang kinh tế được Đà Nẵng xác định là hành lang Bắc - Nam dọc đường Đông Trường Sơn và đường Hồ Chí Minh với các hoạt động chính: khai thác, chế biến khoáng sản; nông, lâm nghiệp; bảo tồn, phát huy văn hóa đặc sắc của đồng bào dân tộc thiểu số; cửa ngõ giao thương với các tỉnh Tây Nguyên và thành phố Huế. Hành lang Đông - Tây theo các trục quốc lộ: quốc lộ 40B, quốc lộ 14E, quốc lộ 14D, quốc lộ 14G.

Trong lần điều chỉnh quy hoạch này, TP Đà Nẵng xác định lại 3 cụm động lực. Cụ thể: Cụm động lực đô thị, dịch vụ thương mại, tài chính, du lịch, di sản, văn hóa, phía bắc (khu vực trung tâm Đà Nẵng-Hội An-Điện Bàn); Cụm động lực công nghiệp, thương mại, dịch vụ, du lịch, đô thị mới liên kết bắc-nam (khu vực Nam Hội An: Duy Xuyên-Thăng Bình-Quế Sơn); Cụm động lực công nghiệp, dịch vụ, logistics, khoa học công nghệ phía Nam (Chu Lai-Tam Kỳ-Núi Thành…).

Trong lần điều chỉnh quy hoạch này Đà Nẵng xác định mục tiêu đến năm 2030, thành phố Đà Nẵng có 30 đô thị.

Trong đó ngoài 20 đô thị hiện hữu (gồm 7 đô thị mở rộng, 13 đô thị cải tạo, chỉnh trang) thì có 10 đô thị mới đạt đầy đủ tiêu chuẩn đơn vị hành chính thành phố trực thuộc trung ương theo Nghị quyết số 112 của Quốc hội.

Đồng thời xác định đầu tư nâng cao trình độ, tiêu chuẩn, chất lượng đô thị đảm bảo tối thiểu có 15 phường đạt trình độ phát triển đô thị loại II.

Ông Nguyễn Đức Dũng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố Đà Nẵng cho biết: Việc điều chỉnh quy hoạch không chỉ mang tính kỹ thuật, mà còn là bản thiết kế định hình, tổ chức lại toàn bộ không gian phát triển mới của thành phố theo mô hình đa cực - đa trục - đa chức năng, gắn với mô hình tăng trưởng mới, đảm bảo thống nhất và toàn diện, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững, hài hòa giữa các khu vực, công bằng xã hội và nâng cao chất lượng đời sống Nhân dân, trên cơ sở khai thác tối đa tiềm năng, lợi thế và cộng hưởng thế mạnh của thành phố Đà Nẵng cũ và tỉnh Quảng Nam cũ. 

"Mỗi quyết định của HĐND thành phố tại kỳ họp không chỉ có ý nghĩa trước mắt, mà còn tác động trực tiếp đến diện mạo phát triển của thành phố trong nhiều năm, nhiều thập kỷ tới", Chủ tịch HĐND thành phố nhấn mạnh.