Đình Vân Cốc trở thành điểm đến du lịch, mở rộng không gian trải nghiệm văn hóa làng quê Hà Nội

Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Thu Hà đã ký ban hành Quyết định số 5518/QĐ-UBND ngày 05/10/2026 về việc công nhận điểm du lịch di tích đình Vân Cốc, xã Phúc Lộc, thành phố Hà Nội. 

Đình Vân Cốc là một trong những không gian lưu giữ những dấu ấn lịch sử, văn hóa và tín ngưỡng truyền thống của cộng đồng dân cư địa phương. Việc được công nhận là điểm du lịch tạo thêm cơ sở để di tích được tổ chức khai thác bài bản, đồng thời đưa những giá trị vốn gắn bó với đời sống cộng đồng đến gần hơn với du khách.

Đình Vân Cốc xưa có tên là đình Vân Thủy, thuộc xã Vân Cốc, tổng Vĩnh Phúc, huyện Phúc Thọ cũ (nay thuộc xã Phúc Lộc, thành phố Hà Nội). Năm Tự Đức thứ 33 (1880), đất Tổng Cốc lở bồi sang bờ nam sông Hồng nên người dân nơi đây đã lập làng thành tổng Vân Cốc.

Trước kia, ngôi đình cổ này do ba xã (Vân Nam, Vân Phúc, Vân Hà) quản lý nhưng vị trí tọa lạc của ngôi đình lại nằm trên làng Vĩnh Thọ, xã Vân Phúc. Đình Vân Cốc thờ 3 vị Thành Hoàng làng là bà: Phùng Thị Ả Tú, Phùng Thị Ả Huyền và bà Hoàng Thượng Cát - là 3 vị nữ tướng dưới chiếu của Hai Bà Trưng.

Dấu ấn lịch sử ấy được tiếp nối qua các hoạt động tín ngưỡng và lễ hội truyền thống. Lễ hội đình Vân Cốc được tổ chức hằng năm trong 3 ngày, từ ngày 12 đến ngày 15 tháng Giêng âm lịch với hoạt động rước được tổ chức luân phiên hằng năm. Các nghi thức chính gồm lễ rước, lễ dâng hương và lễ tế.

Bên cạnh các nghi lễ truyền thống, lễ hội đình Vân Cốc còn có nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao, giao lưu giữa các xã; các trò chơi dân gian như kéo co, nhảy bao bố, cờ tướng, cướp cờ, đập niêu, bịt mắt bắt dê… thu hút người dân và khách thập phương tham gia.

Không gian kiến trúc của đình cũng là một giá trị nổi bật. Nghi môn tứ trụ kết hợp hai cổng phụ được trang trí với các hình tượng Long - Ly - Quy - Phượng. Tòa Đại bái 5 gian 2 chái có 48 cột gỗ lim cùng nhiều mảng chạm khắc mang hình tượng Long - Ly - Quy - Phượng, tùng - trúc - cúc - mai và lê - na - đào - lựu. Hậu cung là nơi thờ ba Bà, với Cấm cung, sập thờ, long ngai và bài vị ghi tên, thụy hiệu, thành hiệu của các vị Thành Hoàng.

Sự hài hòa giữa kiến trúc đình làng, không gian cây xanh và cảnh quan xung quanh tạo cho đình Vân Cốc một không gian văn hóa đặc trưng của làng quê ven sông Hồng. Đây cũng là nền tảng để phát triển các hoạt động tham quan, tìm hiểu lịch sử, kiến trúc, tín ngưỡng và văn hóa cộng đồng.

Điểm đáng chú ý trong việc công nhận đình Vân Cốc là khả năng kết nối di tích với hệ thống tài nguyên du lịch phong phú của xã Phúc Lộc và khu vực lân cận. Thay vì chỉ khai thác một điểm tham quan riêng lẻ, đình có thể trở thành một mắt xích trong hành trình khám phá văn hóa, cảnh quan và đời sống nông thôn Hà Nội.

Từ đình Vân Cốc, du khách có thể kết nối với vùng trồng bưởi Tam Vân tại thôn Vân Hà, các vùng sản xuất lúa, cây ăn quả, rau an toàn và những sản phẩm nông nghiệp đặc trưng của địa phương. Đây là điều kiện để kết hợp tham quan di tích với trải nghiệm nông nghiệp, qua đó tạo thêm giá trị cho sản phẩm địa phương.

Không gian văn hóa làng nghề cũng mở ra những lựa chọn trải nghiệm khác. Các nghề làm bánh, làm bún tại làng Thanh Chiểu, nghề làm đậu tại Linh Chiểu cùng những sản phẩm như thịt nướng Vân Cốc, bánh, bún, đậu phụ Sen Chiểu và các sản phẩm OCOP có thể được kết nối vào hành trình tham quan.

Bên cạnh đó là hệ thống di tích và điểm đến có thể bổ trợ cho nhau như đền Hát Môn, đình Hạ Hiệp, khu sinh thái trải nghiệm Đầm Sen, đình Tường Phiêu... Sự kết nối này nếu được tổ chức hợp lý sẽ giúp kéo dài thời gian trải nghiệm của du khách, đồng thời tạo điều kiện để nhiều sản phẩm văn hóa, nông nghiệp và dịch vụ địa phương cùng tham gia vào chuỗi giá trị du lịch.

Về điều kiện phục vụ, đường vào điểm du lịch thuận tiện, có các tuyến xe buýt kết nối, khu vực đỗ xe máy và ô tô, wifi miễn phí, biển chỉ dẫn và hướng dẫn viên tại điểm. Đình có hai cửa hàng giới thiệu, bán sản phẩm OCOP và đồ lưu niệm; khu vui chơi, giải trí ngoài trời rộng khoảng 4.000m² cùng dịch vụ ăn uống phục vụ khách.

Việc công nhận đình Vân Cốc là điểm du lịch vì thế không chỉ ghi nhận những giá trị vốn có của một di tích lịch sử, văn hóa mà còn mở thêm hướng khai thác nguồn tài nguyên bản địa. Từ một không gian lưu giữ ký ức và tín ngưỡng của cộng đồng, đình Vân Cốc có thêm cơ hội trở thành điểm kết nối giữa di sản với nông nghiệp, làng nghề, ẩm thực và đời sống nông thôn.