Giải pháp vốn cho doanh nghiệp khi tham gia sâu vào chuỗi cung ứng

Bên cạnh đó, khả năng bảo đảm tiến độ giao hàng, kiểm soát chi phí và đáp ứng yêu cầu về tiêu chuẩn, chất lượng cũng là những điều kiện quan trọng để doanh nghiệp mở rộng cơ hội kinh doanh và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng.

Nhằm hỗ trợ doanh nghiệp nắm bắt cơ hội đơn hàng, nâng cao năng lực cung ứng và tiếp cận các giải pháp tài chính phù hợp, Trung tâm Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa thuộc Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp với Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) tổ chức hội thảo "Kết nối cơ hội đơn hàng - Nâng năng lực cung ứng và giải pháp vốn cho doanh nghiệp".

Chương trình nằm trong khuôn khổ dự án ngân sách nhà nước nâng cao năng lực và tăng cường kết nối các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ để phát triển ngành công nghiệp hỗ trợ của Việt Nam.

Tại Hội thảo, ông Bùi Trung Nghĩa, Phó Chủ tịch Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) khẳng định, doanh nghiệp Việt Nam đang có thêm cơ hội mở rộng thị trường, thúc đẩy xuất khẩu và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Tuy nhiên, những hạn chế về vốn, công nghệ và năng lực sản xuất vẫn khiến nhiều doanh nghiệp khó tận dụng cơ hội.

Trích dẫn "Báo cáo Kinh tế tư nhân Việt Nam 2025" của VCCI, ông Bùi Trung Nghĩa cho biết, 60,2% doanh nghiệp trong nước gặp khó khăn trong tìm kiếm khách hàng; riêng ngành công nghiệp chế tạo, tỷ lệ này lên tới 64,4%. Đáng chú ý, hơn 75% doanh nghiệp cho biết không thể vay vốn nếu thiếu tài sản bảo đảm, trong khi hơn 93% khoản vay yêu cầu tài sản bảo đảm, cao hơn mức trung bình toàn cầu là 68,3%.

Theo ông Bùi Trung Nghĩa, việc thiếu đơn hàng khiến doanh nghiệp khó duy trì công suất và giá thành hợp lý, còn thiếu vốn lại hạn chế khả năng đổi mới công nghệ, đầu tư máy móc, thiết bị và nâng cấp năng lực cung ứng.

Tại hội thảo, bà Bùi Thu Trang, Trưởng phòng Ban Quản lý khách hàng doanh nghiệp BIDV, đã chỉ ra các khó khăn phổ biến trong tiếp cận vốn của doanh nghiệp nhỏ và vừa, gồm thiếu tài sản bảo đảm, vốn lưu động bị hạn chế do chu kỳ thanh toán kéo dài, rủi ro trong thực hiện đơn hàng xuất khẩu và thông tin tài chính chưa minh bạch.

Theo bà Bùi Thu Trang, doanh nghiệp sản xuất thường phải chi trả chi phí nguyên vật liệu, nhân công, điện năng và vận chuyển ngay từ khi triển khai hợp đồng, trong khi thời gian thu hồi tiền hàng có thể kéo dài từ 60 - 90 ngày sau khi giao hàng.

Để giải quyết nhu cầu vốn, doanh nghiệp có thể tiếp cận các hình thức tài trợ theo từng giai đoạn thực hiện đơn hàng, như cho vay đầu tư máy móc, nhà xưởng; cấp tín dụng theo hợp đồng đầu ra; tài trợ hàng tồn kho; chiết khấu bộ chứng từ xuất khẩu và bao thanh toán các khoản phải thu.

Đồng thời, doanh nghiệp cần chuẩn hóa báo cáo tài chính, minh bạch dòng tiền, chuẩn bị hợp đồng đầu ra và phương án kinh doanh khả thi để nâng cao khả năng tiếp cận tín dụng.

Phát biểu tại hội thảo, ông Nguyễn Trung Kiên, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Tập đoàn CNCTech, cho biết: Doanh nghiệp Việt Nam đang cạnh tranh với các nhà cung ứng từ Trung Quốc, Hàn Quốc và nhiều thị trường khác, trong khi chi phí vốn trong nước vẫn là áp lực đáng kể.

Khoảng 60% đơn hàng của CNCTech phục vụ xuất khẩu, chủ yếu sang Mỹ, Nhật Bản và châu Âu. Dù đơn hàng gần đây cải thiện, doanh nghiệp vẫn phải liên tục đầu tư máy móc, nhân lực và công nghệ để đáp ứng yêu cầu của khách hàng quốc tế. Theo ông Kiên, các chương trình giảm lãi suất là tín hiệu tích cực, song cần làm rõ điều kiện và phạm vi áp dụng đối với từng khoản vay.

Nhiều ý kiến tại hội thảo cho thấy, để chuyển cơ hội đơn hàng thành tăng trưởng thực chất, doanh nghiệp cần đồng thời nâng cao năng lực sản xuất, chuẩn hóa quản trị và cải thiện khả năng kết nối thị trường.

Cùng với đó, giải pháp tín dụng cần phù hợp với chu kỳ kinh doanh, dòng tiền và nhu cầu đầu tư dài hạn, sẽ giúp doanh nghiệp không chỉ có cơ hội nhận đơn hàng mà còn đủ nguồn lực thực hiện và duy trì quan hệ với khách hàng.