Hà Nội ban hành Danh mục các "bài toán lớn", định hướng chiến lược cho quá trình phát triển

Danh mục các bài toán lớn không phải là danh mục nhiệm vụ hành chính cụ thể, mà là hệ thống các vấn đề trọng tâm, có tính liên ngành, quy mô lớn và tác động sâu rộng, đòi hỏi cách tiếp cận mới để giải quyết. Đây là những bài toán mà các phương thức quản lý và mô hình phát triển truyền thống khó có thể xử lý triệt để, cần các cách tiếp cận trên nền tảng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Việc xác định các bài toán dưới dạng câu hỏi chiến lược thể hiện sự chuyển đổi tư duy trong quản trị phát triển, từ triển khai các giải pháp riêng lẻ sang đặt vấn đề nhằm tìm kiếm các lời giải tổng thể, có hệ thống. Đồng thời, cách tiếp cận này nhằm huy động sự tham gia rộng rãi của các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, chuyên gia, nhà khoa học và toàn xã hội trong nghiên cứu, đề xuất và triển khai các giải pháp mới, mang tính đột phá, phát huy trí tuệ và nguồn lực tổng hợp của toàn xã hội.

Mỗi bài toán lớn được mô tả theo các nội dung chính (mang tính định hướng, không giới hạn), bao gồm: Hiện trạng, vấn đề đặt ra: khái quát bối cảnh và những thách thức chiến lược; Các câu hỏi chính: xác định các vấn đề trọng tâm cần nghiên cứu, thử nghiệm và tìm lời giải, gắn với khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; Sản phẩm mới cần hình thành: định hướng các giải pháp, công nghệ, mô hình và nền tảng cần phát triển.

Danh mục các bài toán lớn được chia thành 4 nhóm vấn đề trọng tâm, gồm: các điểm nghẽn đô thị kéo dài; không gian đô thị; kiến tạo tăng trưởng kinh tế, làm chủ công nghệ; và an ninh, an sinh xã hội gắn với phát triển bền vững.

Ở nhóm thứ nhất, TP Hà Nội đưa ra 5 bài toán lớn mang tính cấp bách, như giải quyết ùn tắc giao thông trong điều kiện quỹ đất hạn chế; thiết lập trật tự, kỷ cương và vệ sinh đô thị dựa trên quản trị hiện đại, giám sát tự động.

Đáng chú ý, thành phố cũng đặt yêu cầu kiểm soát triệt để các nguồn phát thải, phục hồi chất lượng môi trường nước, không khí gắn với mục tiêu phát thải ròng bằng “0” (Net Zero), cùng với đó là tìm giải pháp xử lý tình trạng ngập úng đô thị.

Nhóm không gian đô thị gồm 4 bài toán, tập trung vào việc khai thác hiệu quả không gian đa tầng (ngầm – mặt đất – không gian thấp – tầng cao); xây dựng hành lang bay và hệ thống quản lý an toàn để phát triển “kinh tế không gian tầm thấp”.

Ngoài ra, thành phố cũng hướng tới tái thiết hạ tầng đô thị xanh, thông minh; đồng thời đẩy mạnh số hóa và minh bạch hóa quản lý đất đai, thị trường bất động sản bằng công nghệ số.

Nhóm lớn nhất với 16 bài toán tập trung vào kiến tạo tăng trưởng kinh tế và làm chủ công nghệ. Trong đó, Hà Nội đặt mục tiêu đổi mới mô hình quản trị theo hướng phục vụ, cung cấp dịch vụ công toàn trình, cá thể hóa, tự động hóa dựa trên dữ liệu.

Thành phố cũng tìm kiếm mô hình tăng trưởng mới dựa trên năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP) và kinh tế tri thức; thúc đẩy kinh tế dữ liệu trở thành động lực chủ đạo, phấn đấu kinh tế số chiếm khoảng 40% GRDP vào năm 2030.

Một nội dung đáng chú ý khác là xây dựng hệ sinh thái kinh tế nền tảng “Make in Hanoi” theo hướng bền vững, tự chủ, có khả năng cạnh tranh cao.

Ở nhóm an ninh, an sinh xã hội và phát triển bền vững, Hà Nội đặt ra 4 bài toán lớn, trong đó có việc xây dựng “pháo đài dữ liệu”, hệ thống an ninh thông minh và mô hình an sinh xã hội đa tầng, vận hành linh hoạt trên nền tảng dữ liệu lớn.

Trên cơ sở danh mục này, Thành phố sẽ tiếp tục cụ thể hóa thành các chương trình, đề án, nhiệm vụ và dự án, đồng thời huy động hiệu quả nguồn lực của Nhà nước và xã hội để từng bước giải quyết các bài toán lớn, góp phần thúc đẩy phát triển nhanh và bền vững Thủ đô.

TP Hà Nội cho biết sẽ ưu tiên bố trí nguồn lực triển khai các nhiệm vụ trọng tâm, đồng thời khuyến khích thử nghiệm có kiểm soát các công nghệ, mô hình kinh doanh mới phù hợp với cơ chế đặc thù của Thủ đô.

Nguồn lực thực hiện được huy động từ ngân sách, các quỹ, nguồn xã hội hóa và hợp tác công - tư, trong đó khuyến khích mạnh mẽ sự tham gia của khu vực tư nhân nhằm nâng cao hiệu quả triển khai.

Sở Khoa học và Công nghệ được giao làm đầu mối tham mưu, điều phối, theo dõi việc triển khai; đồng thời vận hành hệ thống đánh giá tiến độ, định kỳ báo cáo UBND TP Hà Nội.