Hải quan thu ngân sách đạt 99,2% dự toán, xử lý hơn 18.800 vụ vi phạm

Theo Cục Hải quan (Bộ Tài chính), trong tháng 10/2026, số thu ngân sách nhà nước từ hoạt động xuất nhập khẩu đạt 46.449 tỷ đồng. Lũy kế từ đầu năm đến ngày 31/10, tổng thu đạt 447.362 tỷ đồng, tương đương 99,2% dự toán được giao là 451.000 tỷ đồng. Với kết quả này, số thu toàn ngành chỉ còn cách mục tiêu cả năm chưa đến 4.000 tỷ đồng.

Bên cạnh nhiệm vụ thu ngân sách, công tác thu hồi và xử lý nợ thuế tiếp tục được triển khai thường xuyên. Tính đến hết tháng 10, tổng số tiền thu hồi, xử lý nợ thuế đạt 2.352,2 tỷ đồng. Cơ quan Hải quan đồng thời tăng cường kiểm soát trị giá, mã số và xuất xứ hàng hóa nhằm kịp thời phát hiện các hành vi gian lận, chống thất thu ngân sách.

Để tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu, ngành Hải quan tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số. Với phương án tại Quyết định số 1848/QĐ-TTg, Cục Hải quan đã cắt giảm, đơn giản hóa 35/39 thủ tục theo kế hoạch và thực hiện thêm 13 thủ tục. Đối với phương án tại Quyết định số 2421/QĐ-BTC, cơ quan này đã hoàn thành 29/39 thủ tục, trong đó bãi bỏ 17 thủ tục và đơn giản hóa 12 thủ tục.

Trong tổng số 171 thủ tục hành chính thuộc lĩnh vực hải quan, hiện có 96 thủ tục được cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình và 49 thủ tục trực tuyến một phần. Đáng chú ý, từ ngày 14/9 đến 13/10/2026, ngành tiếp nhận hơn 8,9 triệu hồ sơ, trong đó 8.908.276 hồ sơ được thực hiện trực tuyến, chiếm gần như toàn bộ số hồ sơ tiếp nhận.

Cùng với đó, dự án xây dựng hệ thống công nghệ thông tin thực hiện Hải quan số đang được hoàn thiện hồ sơ. Đối với dự án mở rộng Cổng thông tin một cửa quốc gia và kết nối Cơ chế một cửa ASEAN giai đoạn 3, nhà thầu đã hoàn thành lập trình, cài đặt 188 thủ tục hành chính của 9 bộ, ngành trên môi trường thử nghiệm.

Song song với nhiệm vụ thu ngân sách và cải cách thủ tục, công tác kiểm soát, đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại tiếp tục được ngành Hải quan tăng cường, nhất là tại các tuyến biên giới, cửa khẩu và địa bàn trọng điểm.

Theo thống kê, từ ngày 15/9 đến 14/10/2026, lực lượng Hải quan phát hiện, bắt giữ và xử lý 1.757 vụ vi phạm, với trị giá hàng hóa ước tính 2.466,8 tỷ đồng. Trong đó, cơ quan Hải quan khởi tố 2 vụ, chuyển nguồn tin và kiến nghị khởi tố 20 vụ.

Lũy kế từ ngày 15/12/2025 đến ngày 14/10/2026, toàn ngành đã phát hiện, bắt giữ và xử lý 18.825 vụ vi phạm, với tổng trị giá hàng hóa liên quan ước tính 20.463,6 tỷ đồng. Kết quả này cho thấy áp lực kiểm soát hàng hóa xuất nhập khẩu vẫn lớn, trong bối cảnh các hành vi buôn lậu, vận chuyển trái phép và gian lận thương mại diễn biến phức tạp.

Đáng chú ý, trong công tác phòng, chống ma túy, lực lượng Hải quan phối hợp với Công an và Bộ đội Biên phòng phát hiện, bắt giữ 148 vụ với 297 đối tượng trong thời gian từ ngày 15/12/2025 đến 14/10/2026. Trong đó, cơ quan Hải quan chủ trì 53 vụ, tổng tang vật thu giữ hơn 2 tấn ma túy các loại.

Hoạt động kiểm tra sau thông quan cũng được tập trung vào những lĩnh vực, nhóm hàng tiềm ẩn nguy cơ vi phạm như gia công, sản xuất xuất khẩu và doanh nghiệp chế xuất. Trong kỳ từ ngày 15/9 đến 14/10, toàn ngành ban hành 178 quyết định kiểm tra, hoàn thành 173 cuộc. Qua kiểm tra, tổng số tiền ấn định thuế và xử phạt đạt 443,97 tỷ đồng, số thực thu ngân sách đạt 420,78 tỷ đồng.

Đối với quản lý rủi ro, trong cùng kỳ, ngành Hải quan phân luồng hơn 2 triệu tờ khai, trong đó luồng xanh chiếm 71,66%, luồng vàng 26,28% và luồng đỏ 2,06%. Việc phân luồng nhằm tập trung nguồn lực kiểm tra vào những lô hàng có nguy cơ cao, đồng thời tạo thuận lợi cho các doanh nghiệp tuân thủ tốt pháp luật hải quan.

Tại hội nghị giao ban ngày 9/11, Cục trưởng Cục Hải quan Nguyễn Văn Thọ yêu cầu toàn ngành tiếp tục bám sát nhiệm vụ thu ngân sách, bảo đảm thu đúng, thu đủ, chống thất thu; đồng thời đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, tái cấu trúc quy trình dựa trên dữ liệu và tăng cường kết nối, chia sẻ thông tin.

Ngành Hải quan cũng được yêu cầu chủ động đối thoại, kịp thời tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, duy trì hoạt động thông quan 24/7 và bảo đảm các hệ thống công nghệ thông tin vận hành ổn định, an toàn. Việc chuẩn bị nguồn lực triển khai dự án Hải quan số sẽ được tập trung thực hiện ngay sau khi dự án được phê duyệt.

Đặc biệt, trước nguy cơ gia tăng buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và vận chuyển trái phép hàng cấm trong cao điểm cuối năm, Cục Hải quan đã ban hành kế hoạch tăng cường kiểm soát trước, trong và sau Tết Nguyên đán Đinh Mùi 2027. Trọng tâm là kiểm soát các tuyến, địa bàn và mặt hàng trọng điểm, tăng cường quản lý rủi ro, kiểm tra sau thông quan, kịp thời phát hiện các dấu hiệu gian lận xuất xứ, chuyển tải bất hợp pháp và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Với số thu đã đạt 99,2% dự toán sau 10 tháng, nhiệm vụ trọng tâm của ngành Hải quan trong thời gian còn lại của năm là duy trì nguồn thu, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý, kiểm soát hàng hóa và tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu.