Kim ngạch thương mại Việt Nam - ASEAN đã vượt 90 tỷ USD năm 2025

Năm 1995 đánh dấu bước ngoặt lịch sử khi Việt Nam chính thức trở thành thành viên của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) mở đường cho tiến trình hội nhập quốc tế toàn diện.

Sau 31 năm, với tinh thần chủ động và trách nhiệm, Việt Nam đã đưa mối quan hệ này phát triển vượt bậc cả về bề rộng lẫn chiều sâu.

Kim ngạch thương mại Việt Nam – ASEAN năm 2025 đạt xấp xỉ 91 tỷ USD, tăng thêm 7 tỷ USD so với năm trước, trong đó Việt Nam xuất khẩu sang ASEAN 38,4 tỷ USD, tăng 3,8%; nhập khẩu từ ASEAN 52,5 tỷ USD, tăng 12%. Nhập siêu của Việt Nam từ ASEAN 14,19 tỷ USD, tăng khoảng 4 tỷ USD so với năm 2024.

Nếu so với mức trao đổi thương mại trên 3 tỷ USD ở thời kỳ đầu mới gia nhập ASEAN, quy mô thương mại đã tăng gần 30 lần. Không chỉ có vậy, cơ cấu hàng hóa xuất khẩu không còn dừng lại ở nguyên liệu thô mà đã dịch chuyển mạnh sang nhóm hàng có hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng cao.

Số liệu từ Hải quan Việt Nam cho biết, 8 nước ASEAN đã đầu tư vào 18/18 ngành kinh tế của Việt Nam, với lĩnh vực dẫn đầu là công nghiệp chế biến, chế tạo, quy mô hơn 22 tỷ USD. Trong bối cảnh cạnh tranh địa chính trị và biến động năng lượng toàn cầu, Việt Nam ngày càng khẳng định vai trò trung tâm trong ASEAN, vừa thúc đẩy kết nối kinh tế, vừa tăng khả năng tự chủ và chống chịu của khu vực.

Mạng lưới Hiệp định thương mại tự do (FTA) +1 với các đối tác đến thỏa thuận tầm khu vực như Hiệp định RCEP giúp Việt Nam cơ hội tiếp cận thị trường, tăng trưởng xuất khẩu, thu hút đầu tư.

Người dân Việt Nam được hưởng lợi trực tiếp từ các chương trình hợp tác khu vực trên các trụ cột của Cộng đồng ASEAN, từ phòng chống tội phạm xuyên quốc gia, hợp tác, biển, phát triển bền vững, môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu, giảm nhẹ thiên tai, đến giáo dục, lao động, khởi nghiệp, y tế, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, nông nghiệp thông minh...

Một điểm sáng mới trong quan hệ hợp tác giữa các thành viên trong khu vực ASEAN là việc thúc đẩy Lưới điện ASEAN (ASEAN Power Grid - APG). Đây không đơn thuần là hạ tầng năng lượng mà còn là “đường dây chiến lược” kết nối an ninh và tự chủ kinh tế nội khối.

Với dự báo nhu cầu điện khu vực tăng gấp 2,6 lần vào năm 2050, Việt Nam với nhờ vị trí địa lý trung tâm và tiềm năng điện gió ngoài khơi khổng lồ đang đóng vai trò là trục kết nối trọng yếu. Theo báo cáo của Trung tâm Năng lượng ASEAN (ACE), việc hoàn tất kết nối APG có thể đóng góp tới 3.000 tỷ USD vào GDP khu vực vào năm 2040 và tạo ra 1,45 triệu việc làm, phần lớn thuộc lĩnh vực năng lượng tái tạo.

Để hiện thực hóa mục tiêu phát triển bền vững trong “kỷ nguyên vươn mình”, Việt Nam đang đặt trọng tâm vào kinh tế số thông qua Hiệp định Khung ASEAN về kinh tế số (DEFA), khai thác các FTA thế hệ mới (RCEP, CPTPP), chủ động tham gia sâu vào Lưới điện ASEAN (APG) và Kế hoạch Tổng thể Kết nối ASEAN. Đây được coi là động lực then chốt để duy trì tốc độ tăng trưởng cao và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.