Làn sóng lạc quan về đổi mới sáng tạo đang lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng doanh nghiệp Việt

Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu dịch chuyển từ "công xưởng" sang "phòng thí nghiệm", ngày 12/5, Viet Research chính thức công bố Chỉ số ISI Việt Nam Quý I năm 2026. Với mức điểm 76/100 đạt được trong Quý I năm 2026, chỉ số này xác nhận một làn sóng lạc quan có hệ thống đang lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng doanh nghiệp dẫn dắt tại Việt Nam.

Theo khảo sát của Viet Research, chỉ số ISI quý I/2026 đạt 76 điểm, vượt xa ngưỡng 50 điểm - ranh giới phản ánh xu hướng mở rộng hay thu hẹp và bước vào vùng được đánh giá là “lạc quan có hệ thống”.

Mức điểm 76 đạt được trong bối cảnh kinh tế Việt Nam đang ở pha phục hồi khá rõ nét và đang tiệm cận vào làn sóng tăng trưởng cao: tăng trưởng GDP duy trì trên 8%, lạm phát trong tầm kiểm soát, xuất khẩu và FDI tiếp tục là hai động lực chính. Trong môi trường đó, dư địa để doanh nghiệp tính đến những khoản đầu tư dài hạn - vốn là bản chất của chi tiêu cho đổi mới - rộng hơn đáng kể so với giai đoạn 2022 - 2023.

Xét theo ngành, Ngân hàng - Bảo hiểm dẫn đầu với 85 điểm. Tiếp theo là nhóm Công nghệ - Viễn thông - Chuyển đổi số đạt 78 điểm. Các lĩnh vực Logistics, Bán lẻ và Chế biến - Chế tạo cùng đạt 75 điểm; Dược - Thiết bị y tế đạt 73 điểm; Thực phẩm - Đồ uống đạt 71 điểm…

Khoảng cách giữa nhóm dẫn đầu và các ngành còn lại không quá lớn, song đủ cho thấy tốc độ lan tỏa của đổi mới sáng tạo giữa các lĩnh vực vẫn chưa đồng đều.

Theo Viet Research, bên cạnh nền tảng kinh tế vĩ mô thuận lợi, có ba yếu tố chính thúc đẩy niềm tin đổi mới sáng tạo của doanh nghiệp Việt Nam trong đầu năm 2026.

Thứ nhất, khung chính sách đang có nhiều chuyển động tích cực, đặc biệt sau Nghị quyết 57-NQ/TW, tạo kỳ vọng về môi trường thuận lợi hơn cho hoạt động R&D, phát triển nhân lực công nghệ và thương mại hóa kết quả nghiên cứu.

Thứ hai, áp lực cạnh tranh từ làn sóng AI và chuyển đổi số buộc doanh nghiệp phải đầu tư để không bị bỏ lại phía sau, khiến đổi mới sáng tạo trở thành nhu cầu mang tính sống còn thay vì chỉ là lựa chọn.

Thứ ba, dòng vốn FDI vào các lĩnh vực bán dẫn, AI và năng lượng sạch đang tạo hiệu ứng lan tỏa tới chuỗi cung ứng nội địa, buộc doanh nghiệp Việt phải nâng chuẩn để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.

Trong bối cảnh doanh nghiệp Việt Nam đang bước vào giai đoạn “khát công nghệ” và chuyển đổi mạnh mẽ, ISI được đánh giá có giá trị nổi bật ở ba khía cạnh: dự báo xu hướng đầu tư đổi mới sáng tạo; định vị mức độ lạc quan theo từng ngành; đồng thời cung cấp dữ liệu thực tiễn phục vụ hoạch định chính sách vĩ mô.