Năm 2025, sầu riêng chiếm hơn 45% tổng kim ngạch xuất khẩu rau quả Việt Nam

Năm 2025 ghi nhận bước bứt phá mạnh của xuất khẩu rau quả Việt Nam, trong đó sầu riêng đóng vai trò đầu tàu khi chiếm tỷ trọng áp đảo trong cơ cấu toàn ngành. Theo số liệu của Cục Hải quan, kim ngạch xuất khẩu sầu riêng đạt khoảng 3,86 tỷ USD, tăng hơn 20% so với năm trước và chiếm trên 45% tổng giá trị xuất khẩu rau quả.

Đà tăng của sầu riêng đã góp phần quan trọng đưa kim ngạch xuất khẩu rau quả cả nước lên 8,56 tỷ USD, tăng gần 20% so với năm 2024. Đây là mức tăng ấn tượng trong bối cảnh thương mại nông sản toàn cầu nhiều biến động và yêu cầu kỹ thuật ngày càng khắt khe.

Không chỉ mở rộng về quy mô, cơ cấu xuất khẩu rau quả cũng ghi nhận sự dịch chuyển rõ nét. Lần đầu tiên, dừa tươi vượt thanh long để vươn lên vị trí thứ hai với kim ngạch khoảng 534 triệu USD, tăng 36,6%. Trong khi đó, thanh long đạt khoảng 526 triệu USD, giảm nhẹ 1,5% và lùi xuống vị trí thứ ba sau nhiều năm giữ vai trò chủ lực.

Các mặt hàng khác như xoài, bưởi, nhãn và chanh leo tiếp tục duy trì đà tăng ổn định. Đáng chú ý, chanh leo đã chiếm khoảng 25% cơ cấu sản phẩm rau quả xuất khẩu sang thị trường Liên minh châu Âu, cho thấy dư địa mở rộng đối với nhóm trái cây chế biến và trái cây nhiệt đới ngoài sầu riêng.

Theo ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng Thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, kết quả này cho thấy khả năng thích ứng của doanh nghiệp khi đầu năm 2025, xuất khẩu sầu riêng từng gặp khó do siết chặt quy định kỹ thuật và kiểm soát nhập khẩu. Ngành hàng đã vượt qua giai đoạn thách thức và bước vào chu kỳ tăng trưởng mới, song chỉ bền vững khi vùng trồng được chuẩn hóa, chất lượng được kiểm soát chặt và thị trường tiếp tục được đa dạng hóa.

Đánh giá của Cục Xuất nhập khẩu, Bộ Công Thương cũng cho thấy, cơ cấu thị trường xuất khẩu rau quả năm 2025 chuyển dịch theo hướng tích cực. Trung Quốc vẫn là thị trường lớn nhất với kim ngạch trên 5,5 tỷ USD, nhờ ký kết thêm các Nghị định thư đối với sầu riêng đông lạnh và dừa tươi, đồng thời đẩy mạnh chuyển từ xuất khẩu tiểu ngạch sang chính ngạch, giúp giá trị đơn hàng ổn định hơn.

Bên cạnh đó, xuất khẩu sang các thị trường yêu cầu cao như Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc và Liên minh châu Âu tăng trưởng tích cực; riêng EU tăng khoảng 58% nhờ tận dụng hiệu quả các ưu đãi thuế quan. Đáng chú ý, rau quả chế biến hiện chiếm hơn 30% cơ cấu xuất khẩu, góp phần nâng giá trị gia tăng và giảm phụ thuộc vào một thị trường đơn lẻ.

Trên nền tảng năm 2025, xuất khẩu rau quả Việt Nam được kỳ vọng tiếp tục tăng trưởng trong năm 2026, hướng tới mục tiêu 9-10 tỷ USD. Tuy vậy, để giữ vững đà tăng và vai trò dẫn dắt của sầu riêng, ngành hàng cần theo dõi sát các chính sách nhập khẩu mới, đặc biệt từ Trung Quốc, đồng thời nâng chuẩn vùng trồng, truy xuất nguồn gốc và kiểm soát chất lượng sản phẩm.