Ngân hàng Nhà nước đề xuất nới trần tín dụng cho dự án quan trọng tại Thủ đô

Ngân hàng Nhà nước đang lấy ý kiến đề xuất sửa đổi Quyết định 09/2024/QĐ-TTg theo hướng nới cơ chế cấp tín dụng vượt giới hạn đối với các dự án lớn, quan trọng trên địa bàn Hà Nội. Nội dung này được xây dựng trên cơ sở Nghị quyết 258/2025/QH15 của Quốc hội về thí điểm cơ chế đặc thù cho các dự án trọng điểm tại Thủ đô.

Theo đó, các tổ chức tín dụng có thể được xem xét cấp tín dụng vượt trần đối với khách hàng vay vốn thực hiện các dự án có ý nghĩa kinh tế - xã hội lớn, đã được Hội đồng nhân dân hoặc UBND TP Hà Nội chấp thuận chủ trương đầu tư.

Đây là điểm mở rộng so với quy định hiện hành vốn chủ yếu áp dụng cho các lĩnh vực trọng yếu như năng lượng, giao thông hoặc các dự án do Quốc hội, Thủ tướng quyết định chủ trương đầu tư.

Về mức trần, hạn mức cho một khách hàng vay tối đa 38% vốn tự có của ngân hàng. Đối với nhóm khách hàng và người có liên quan, mức trần là 52%.

Đề xuất này cao hơn nhiều so với quy định trong Luật Các tổ chức tín dụng (TCTD) về giới hạn cấp tín dụng. Theo quy định, dư nợ tín dụng cho một khách hàng và nhóm liên quan bị khống chế theo tỉ lệ vốn tự có của ngân hàng. Hiện nay, Luật các TCTD năm 2024 đã quy định theo hướng giảm giới hạn tín dụng cho một khách hàng, một khách hàng và người có liên quan đến năm 2030, theo đó tỉ lệ này còn lần lượt là 10% và 15%.

Trường hợp khách hàng có nhu cầu vốn lớn để thực hiện các dự án quan trọng và cấp thiết, họ có thể đề nghị cấp tín dụng vượt giới hạn.

Trong thực tế, Chính phủ đã cho phép các tổ chức tín dụng cấp tín dụng vượt giới hạn để thực hiện nhiều dự án quan trọng, có ý nghĩa lớn đối với phát triển kinh tế - xã hội như: các dự án thủy điện Sơn La, thủy điện Lai Châu, các dự án nhiệt điện lớn và gần đây là dự án Nhà máy nhiệt điện Quảng Trạch 1.

Dự án Nhà máy nhiệt điện Quảng Trạch 1 là ví dụ điển hình về việc áp dụng cơ chế cấp tín dụng vượt giới hạn đối với dự án quy mô lớn.

Đây là dự án quan trọng quốc gia được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt mức cấp tín dụng tối đa vượt giới hạn đối với Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN). Trong đó, mức cấp tín dụng tối đa đối với một khách hàng là 38% vốn tự có của tổ chức tín dụng và đối với EVN cùng người có liên quan là 52% vốn tự có.

Từ thực tiễn này, Ngân hàng Nhà nước cho rằng, việc quy định ngưỡng cụ thể 38% và 52% là phù hợp, vừa kế thừa kinh nghiệm triển khai trước đây, vừa tạo khuôn khổ pháp lý rõ ràng cho việc xem xét cấp tín dụng vượt giới hạn đối với các dự án quy mô lớn trong thời gian tới.

Tính đến ngày 31/12/2025, vốn tự có của một số NHTM lớn như: Vietcombank, VietinBank lần lượt là 222.722 tỉ đồng và 229.177 tỉ đồng.

Nếu áp dụng mức cấp tín dụng tối đa đối với một khách hàng, một khách hàng và người có liên quan lần lượt là 38% và 52% thì mức cấp tín dụng vượt giới hạn tối đa đối với một khách hàng là khoảng 87.000 tỉ đồng, đối với một khách hàng và người có liên quan là 119.000 tỉ đồng.

Trong quá trình xây dựng Nghị quyết 258/2025/QH15, Bộ Tài chính đã có ý kiến về một số dự án trọng điểm của thành phố Hà Nội có tổng mức đầu tư khoảng 300.000 tỉ đồng, nhu cầu vay 85% (khoảng 255.000 tỉ đồng).

Khi áp dụng mức cấp tín dụng tối đa vượt giới hạn không quá 38% và 52% so với quy định thì việc phối hợp cấp tín dụng hợp vốn giữa các NHTM đảm bảo đáp ứng nhu cầu vốn cho các dự án theo Nghị quyết 258/2025/QH15.