Ngành dệt may đạt tỷ lệ nội địa hóa cao nhất

Báo cáo thị trường nội địa năm 2025 của Bộ Công Thương dẫn số liệu của Hiệp hội Dệt may Việt Nam cho biết, toàn ngành dệt may hiện có hơn 7.000 doanh nghiệp, sử dụng khoảng 3 triệu lao động, trong đó gần 70% nguồn lực tập trung cho sản xuất.

Trong nhiều năm, dệt may được biết đến là một trong những ngành xuất khẩu chủ lực của Việt Nam. Số liệu từ Hiệp hội Dệt may Việt Nam cũng cho thấy, năm 2025, kim ngạch xuất khẩu dệt may dự kiến đạt 46 tỷ USD, tăng 5,8% so với năm 2024, con số này giúp Việt Nam đứng trong Top 3 các quốc gia xuất khẩu hàng dệt may lớn nhất thế giới.

Song song với thị trường xuất khẩu, thị trường nội địa đang ngày càng được nhìn nhận đúng vai trò. Trong các nhóm ngành xuất khẩu của Việt Nam, dệt may là một trong những ngành có tỷ lệ nội địa hóa cao nhất, đạt mức 45-48%, hàng dệt may sản xuất trong nước chiếm khoảng 55 - 60% thị phần; phần còn lại là hàng nhập khẩu, chủ yếu là hàng giá rẻ từ Trung Quốc, Thái Lan và một lượng không nhỏ hàng không rõ nguồn gốc.

Giá trị gia tăng của dệt may cũng thuộc nhóm cao nhất trong các ngành chế biến chế tạo với khoảng 40%. Quy mô thị trường dệt may trong nước ước đạt 5 - 5,5 tỷ USD, với tốc độ tăng trưởng bình quân 8 - 10%/năm trong giai đoạn 2018 - 2024. 

Về cơ cấu tiêu dùng, nhu cầu dệt may tại Việt Nam tập trung chủ yếu ở phân khúc phổ thông và trung cấp, phù hợp với mức sống và thu nhập của đại đa số người dân. Tuy vậy, vài năm trở lại đây, phân khúc cao cấp có xu hướng tăng nhanh nhờ thu nhập cải thiện và xu hướng “thời trang hóa” trong tiêu dùng.

Người mua ngày càng quan tâm nhiều hơn đến chất lượng sản phẩm, nguồn gốc xuất xứ, yếu tố thân thiện môi trường và phát triển bền vững. Đây được xem là tín hiệu tích cực, tạo động lực để doanh nghiệp trong nước đầu tư chiều sâu, thay vì chỉ cạnh tranh bằng giá.

Hệ thống phân phối hàng dệt may trong nước hiện vẫn mang đậm dấu ấn truyền thống. Các chợ, cửa hàng nhỏ lẻ chiếm khoảng 60% tổng lượng tiêu thụ. Kênh này có ưu điểm là độ phủ rộng, tiếp cận nhanh người tiêu dùng, nhưng cũng bộc lộ hạn chế về kiểm soát chất lượng và xây dựng thương hiệu.

Trong khi đó, kênh bán lẻ hiện đại đang phát triển khá nhanh tại các đô thị lớn. Nhiều thương hiệu trong nước như Việt Tiến, May 10, Canifa, Yody… đã đầu tư xây dựng chuỗi cửa hàng chuyên nghiệp, hướng tới nhóm khách hàng có thu nhập khá. Việc trực tiếp tổ chức hệ thống bán lẻ không chỉ giúp doanh nghiệp quảng bá, bảo vệ thương hiệu trước tình trạng hàng giả, hàng nhái, mà còn góp phần xây dựng niềm tin với người tiêu dùng. Theo ước tính, kênh này hiện chiếm khoảng 20% thị phần.

Đáng chú ý, thương mại điện tử đang trở thành kênh tiếp cận khách hàng ngày càng hiệu quả, với tỷ trọng khoảng 15%. Mô hình bán hàng hợp kênh (omnichannel), kết hợp giữa mua sắm trực tuyến và trải nghiệm trực tiếp tại cửa hàng, được đánh giá là đặc biệt phù hợp với ngành dệt may, giúp nâng cao trải nghiệm và mức độ gắn kết của người tiêu dùng.

Bà Nguyễn Thị Thanh Xuân, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Da giày – Túi xách Việt Nam (LEFASO), nhận định dù được ví như “ngôi sao xuất khẩu”, ngành dệt may Việt Nam vẫn chưa khẳng định được vị thế trên chính sân nhà. Ngành cần sớm xây dựng chiến lược tổng thể phát triển thị trường nội địa cho cả hai ngành, trên cơ sở nghiên cứu kỹ tiềm năng, thách thức và xu hướng tiêu dùng trong nước.

Một chiến lược bài bản không chỉ giúp doanh nghiệp củng cố chỗ đứng tại thị trường nội địa, mà còn tạo nền tảng để nâng cao năng lực cạnh tranh, tiến tới mở rộng thị trường khu vực và quốc tế với vị thế cao hơn trong chuỗi giá trị.