Ngành giấy đang chứng kiến đà phục hồi mạnh mẽ

Theo Cục Thống kê, kim ngạch xuất khẩu giấy và sản phẩm từ giấy của Việt Nam trong tháng 10/2026 ước đạt 207,45 triệu USD, giảm 13,03% so với tháng trước nhưng tăng 16,07% so với cùng kỳ năm 2025. Tính chung 10 tháng qua, kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này ước đạt 1,85 tỷ USD, tăng 16,36% so với cùng kỳ.

Xét về thị trường, Mỹ và ASEAN tiếp tục giữ vai trò chủ lực trong hoạt động xuất khẩu giấy của Việt Nam. Trong 9 tháng năm 2026, hai thị trường này chiếm tổng cộng 68,72% kim ngạch xuất khẩu toàn ngành.

Mỹ là thị trường lớn nhất, với giá trị xuất khẩu đạt 687,17 triệu USD, tăng 11,46% so với cùng kỳ năm trước. Đứng thứ hai là ASEAN, đạt 588,20 triệu USD, tăng 25,30%. Trong khu vực này, Campuchia, Thái Lan và Indonesia chiếm 74,96% kim ngạch xuất khẩu giấy và sản phẩm từ giấy của Việt Nam. Trung Quốc đứng thứ ba, với 140,95 triệu USD, tăng 20,91% so với cùng kỳ.

Những kết quả trên được ghi nhận trong bối cảnh ngành giấy trong nước duy trì đà phát triển liên tục trong nhiều năm. Theo Hiệp hội Giấy và Bột giấy Việt Nam (VPPA), trong thập kỷ qua, ngành giấy và bột giấy có tốc độ tăng trưởng ổn định, đạt mức bình quân hai chữ số mỗi năm. Đến năm 2025, tổng sản lượng giấy sản xuất trong nước đã đạt 6,34 triệu tấn.

Cùng với đó, nhu cầu tiêu thụ giấy trên toàn quốc cũng không ngừng gia tăng. Tổng lượng giấy tiêu dùng năm 2025 ước tính đạt 7,77 triệu tấn, tăng 10,8% so với năm 2024. Trong cơ cấu tiêu dùng, giấy bao bì chiếm tỷ trọng lớn nhất với 6,19 triệu tấn, tương ứng mức tăng 12,6%. Động lực chính thúc đẩy phân khúc này đến từ sự bùng nổ thương mại điện tử, nhu cầu vận chuyển và dịch vụ logistics ngày càng gia tăng, cùng với xu hướng thay thế bao bì nhựa bằng vật liệu giấy thân thiện với môi trường.

Ngoài giấy bao bì, thị trường cũng ghi nhận sự gia tăng nhu cầu đối với giấy vệ sinh. Năm 2025, lượng tiêu dùng mặt hàng này đạt khoảng 423.000 tấn, tăng 8,7% so với năm trước. Con số này cho thấy thị trường giấy trong nước tiếp tục mở rộng, với nhu cầu đến từ cả lĩnh vực sản xuất, đóng gói hàng hóa và tiêu dùng hàng ngày.

Theo các dự báo, đến năm 2030, tổng công suất sản xuất giấy và bìa của Việt Nam có thể đạt khoảng 10,9 triệu tấn. Đặc biệt, công suất sản xuất giấy bao bì dự kiến tăng từ 6,34 triệu tấn hiện nay lên 9,7 triệu tấn, chiếm gần 90% tổng mức tăng trưởng công suất của toàn ngành. Điều này khẳng định giấy bao bì sẽ tiếp tục là phân khúc cốt lõi trong chiến lược mở rộng sản xuất giai đoạn tới.

Tuy nhiên, việc mở rộng quy mô cũng đặt ra những yêu cầu cấp bách về bảo đảm nguồn cung nguyên liệu đầu vào, nâng cao hiệu quả sản xuất và kiểm soát tác động đến môi trường. Khi quy mô ngành ngày càng lớn, năng lực cạnh tranh không chỉ dựa vào sản lượng mà còn phụ thuộc vào khả năng tối ưu hóa chi phí, nâng tầm chất lượng sản phẩm và đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe của thị trường xuất khẩu.

Trong bối cảnh đó, đổi mới công nghệ được xem là giải pháp then chốt, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của ngành. Các doanh nghiệp cần đẩy mạnh hiện đại hóa dây chuyền sản xuất, nâng cao hiệu suất sử dụng năng lượng, nước và nguyên liệu, đồng thời cải thiện chất lượng sản phẩm. Việc đầu tư vào hệ thống xử lý nước thải, khí thải và kiểm soát chặt chẽ các nguồn chất ô nhiễm cũng trở thành yêu cầu tất yếu để đáp ứng tiêu chuẩn môi trường ngày càng cao.

Với triển vọng nhu cầu giấy bao bì tiếp tục đi lên, đi kèm sự mở rộng của thương mại điện tử và hoạt động xuất khẩu hàng hóa, ngành giấy Việt Nam còn nhiều dư địa phát triển. Để chuyển hóa tiềm năng thị trường thành tăng trưởng thực chất và bền vững, các doanh nghiệp cần đồng bộ thực hiện ba mục tiêu: mở rộng năng lực sản xuất, đổi mới công nghệ và nâng cao tiêu chuẩn môi trường, từ đó củng cố vững chắc vị thế trên thị trường trong nước và quốc tế.