Ngành Thuế tăng tốc số hóa, thu ngân sách 9 tháng đạt gần 1,94 triệu tỷ đồng

Theo ông Lê Long, Phó Cục trưởng Cục Thuế (Bộ Tài chính), dự toán thu ngân sách nhà nước năm 2026 giao cho cơ quan Thuế là 2.242.966 tỷ đồng, trong đó thu dầu thô 43.000 tỷ đồng và thu nội địa 2.199.966 tỷ đồng.

Riêng tháng 9, số thu do cơ quan Thuế quản lý ước đạt 140.800 tỷ đồng. Lũy kế 9 tháng đạt gần 1,94 triệu tỷ đồng, bằng 86,4% dự toán và tăng 13,1% so với cùng kỳ năm 2025.

Kết quả thu đi cùng với việc tăng cường thanh tra, kiểm tra và quản lý nợ. Trong 9 tháng, toàn ngành thực hiện 46.939 cuộc kiểm tra thuế, kiến nghị xử lý 58.968 tỷ đồng; trong đó tăng thu 18.532 tỷ đồng, giảm khấu trừ 1.836 tỷ đồng và giảm lỗ 38.600 tỷ đồng. Cơ quan Thuế cũng thu hồi khoảng 61.311 tỷ đồng nợ thuế.

Một trong những thay đổi rõ nét của ngành Thuế là cách thức giải quyết hoàn thuế giá trị gia tăng. Thay vì chủ yếu kiểm tra từng bộ hồ sơ, cơ quan Thuế đang chuyển sang phân tích dữ liệu người nộp thuế, chuỗi hóa đơn, giao dịch và dòng tiền để phân loại mức độ rủi ro.

Tỷ lệ hồ sơ đề nghị hoàn được tiếp nhận điện tử đã đạt 99%; 73% hồ sơ được phân loại hoàn trước và 87% hồ sơ được giải quyết trong 6 ngày làm việc. Cơ quan Thuế đã ban hành 14.668 quyết định, hoàn 149.463 tỷ đồng, tăng 46% so với cùng kỳ và đạt 86,4% dự toán hoàn thuế năm 2026.

Mục tiêu thời gian tới là 100% hồ sơ hoàn thuế GTGT được tiếp nhận điện tử và giải quyết đúng hạn, trừ những hồ sơ có dấu hiệu gian lận, trốn thuế hoặc vi phạm pháp luật.

Ngành Thuế cũng sẽ kết nối, đối chiếu dữ liệu hóa đơn điện tử, kê khai thuế, hải quan, thanh toán và các nguồn dữ liệu khác để từng bước tự động xác định số tiền đủ điều kiện hoàn, số tiền cần giải trình và số tiền có rủi ro. Việc thí điểm tự động xác định số tiền đủ điều kiện hoàn dự kiến thực hiện trong tháng 12/2026, làm cơ sở triển khai chính thức từ năm 2027.

Số hóa cũng đang được mở rộng sang khu vực hộ kinh doanh và hoạt động thương mại điện tử. Trong 9 tháng, số thuế từ các tổ chức, cá nhân kinh doanh, bao gồm hoạt động thương mại điện tử, đạt gần 224.700 tỷ đồng, tăng 26,6% so với cùng kỳ năm 2025.

Với hộ kinh doanh, ngành Thuế tiếp tục thúc đẩy chuyển từ phương pháp thuế khoán sang kê khai, cải cách thủ tục và điện tử hóa tờ khai. Đến ngày 14/9, có 3,53 triệu hộ, cá nhân kinh doanh đăng ký thuế, tăng 24,4% so với cuối năm 2025.

Đến ngày 21/9, các hộ, cá nhân kinh doanh đã nộp 1,69 triệu tờ khai, trong đó 98,2% đúng hạn và 99,6% được nộp điện tử, với tổng số thuế kê khai 9.767,8 tỷ đồng.

Đáng chú ý, 3,07 triệu hộ kinh doanh đã sử dụng eTax Mobile, tương đương 91,2% số hộ đang hoạt động theo địa điểm kinh doanh. Có 343.773 hộ đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền, tăng 70% so với cuối năm 2025.

Tổng số hóa đơn điện tử được tiếp nhận và xử lý từ khi triển khai đến giữa tháng 9 đạt gần 30,2 tỷ hóa đơn.

Những dữ liệu này đang trở thành nền tảng quan trọng để ngành Thuế chuyển từ phương thức quản lý dựa nhiều vào hồ sơ sang quản lý theo mức độ tuân thủ và rủi ro. Cùng với đó, việc rà soát, làm sạch mã số thuế, kết nối dữ liệu giữa các cơ quan và ứng dụng các công cụ phân tích, AI sẽ tiếp tục được đẩy mạnh.

Mục tiêu của quá trình chuyển đổi không chỉ là tăng khả năng quản lý và chống gian lận, mà còn rút ngắn thời gian xử lý, giảm thủ tục cho người nộp thuế và phân bổ nguồn lực kiểm tra đúng vào những khu vực có nguy cơ cao.

Với kết quả thu đạt gần 1,94 triệu tỷ đồng sau 9 tháng, cùng tiến độ số hóa ngày càng sâu trong các khâu từ kê khai, hóa đơn đến hoàn thuế, ngành Thuế đang đặt trọng tâm vào một phương thức quản lý mới: dùng dữ liệu để nhận diện rủi ro, tự động hóa những khâu đủ điều kiện và dành nguồn lực cho những trường hợp cần kiểm soát chặt chẽ hơn.