Phát triển đội tàu biển Việt Nam là nhiệm vụ cấp thiết

Kinh doanh
03:32 PM 06/01/2026

Sau gần 10 năm, đội tàu biển Việt Nam thay đổi không đáng kể. Nhiệm vụ phát triển đội tàu Việt Nam vận tải biển quốc tế, để có thể vươn ra biển xa, đang được coi là bài toán cấp thiết hơn bao giờ hết với ngành hàng hải Việt Nam.

Thống kê của Cục Hàng hải và Đường thủy VN, tính tới hết năm 2025, tổng số tàu thuộc đội tàu biển Việt Nam là hơn 1.400 tàu với tổng trọng tải khoảng 9,4 triệu DWT. Đội tàu biển Việt Nam đứng thứ 26 của thế giới, chiếm 0,8% thị phần đội tàu thế giới. Tuổi trung bình là 17,3 tuổi, trong đó có trên 50% đội tàu trên 15 tuổi.

Phát triển đội tàu biển Việt Nam là nhiệm vụ cấp thiết- Ảnh 1.

Mức tăng trưởng bình quân của đội tàu Việt Nam khoảng 0,91%/năm. Ảnh: VIMC

Hiện nay, đội tàu mang cờ quốc tịch nước ngoài thuộc sở hữu của doanh nghiệp Việt Nam khoảng 220 tàu với tổng trọng tải khoảng 5 triệu DWT, chiếm khoảng 30% tổng trọng tải đội tàu quốc gia.

Dữ liệu cho thấy năm 2016, đội tàu Việt Nam có 1.267 tàu với tổng trọng tải 7,6 triệu DWT, tổng dung tích 4,6 triệu GT, trọng tải bình quân 6.000 DWT/tàu. Tuổi tàu trung bình là 16 tuổi.

Có thể thấy sau gần 10 năm, đội tàu biển Việt Nam thay đổi không đáng kể. Số lượng đội tàu vận tải giảm khoảng 300 tàu, với mức giảm bình quân khoảng 2,1%/năm. Tuy nhiên, tổng trọng tải đội tàu tăng nhẹ, trung bình khoảng 0,91%/năm.

Đáng chú ý, trọng tải bình quân tăng từ 6.000 DWT/tàu lên 8.900 DWT/tàu, tương ứng 4,8%/năm, cho thấy tàu biển có xu hướng tăng về trọng tải và kích cỡ. Cơ cấu đội tàu phát triển hợp lý hơn, các tàu chuyên dụng tăng lên như tàu container (tăng từ 36 lên 45 tàu, tàu khí hóa lỏng tăng từ 12 lên 21 tàu).

Hiện nay, tốc độ tăng trưởng đội tàu của thế giới từ năm 2016 đến năm 2024 trung bình là 3,15%/năm, trong đó tàu container tăng 5,4%/năm. Đặc biệt, từ năm 2023 đến nay, đốc độ tăng trưởng tàu container trung bình trên 7%/năm, cỡ tàu ngày càng lớn, tàu lớn nhất có sức chở trên 24.000 Teu, cho thấy xu hướng đầu tư tàu container đang phát triển.

Theo Cục Hàng hải và Đường thủy VN, tốc độ tăng trưởng đội tàu biển Việt Nam chậm hơn so với tốc độ tăng trưởng đội tàu thế giới, đặc biệt là đội tàu container của Việt Nam, số lượng ít và trọng tải nhỏ. Tàu container có sức chứa lớn nhất thuộc đội tàu Việt Nam khoảng 2.000 Teu.

Trong khi đó, vận tải biển đóng vai trò quan trọng trong việc kết nối hàng hoá giao thương giữa các nước trên thế giới. Hơn 80% sản lượng hàng hóa thương mại được vận chuyển bằng đường biển nhưng sản lượng hàng hóa xuất nhập khẩu của Việt Nam chủ yếu do đội tàu nước ngoài đảm nhận (chiếm trên 90%), đặc biệt các tuyến biển xa như châu Mỹ, châu Âu. Đội tàu trong nước chủ yếu vận tải nội địa và hoạt động tuyến quốc tế ngắn trong khu vực châu Á. Hiện nay, đội tàu Việt Nam gần như đảm nhận được 100% thị phần vận tải hàng nội địa trong nhiều năm qua, trừ một số tàu chuyên dùng.

Bởi thế, nhiệm vụ phát triển đội tàu Việt Nam vận tải biển quốc tế để có thể vươn ra biển xa đang được coi là bài toán cấp thiết hơn bao giờ hết với ngành hàng hải Việt Nam.

An Mai (t/h)
Ý kiến của bạn