Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu làm việc với Nghệ An: Kích hoạt dư địa tăng trưởng hai con số, kiến tạo lợi thế cạnh tranh mới

Bức tranh kinh tế 9 tháng: Những con số kỷ lục và bản lĩnh của vùng đất chiến lược

Là địa bàn có vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng tại vùng Bắc Trung Bộ, sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, Nghệ An hiện sở hữu 130 xã, phường với không gian phát triển rộng lớn bao gồm cả miền núi, đồng bằng và ven biển. Phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế về giao thông đồng bộ và kinh tế biển, ngay từ đầu năm 2026, Tỉnh ủy, HĐND và UBND tỉnh Nghệ An đã tập trung chỉ đạo quyết liệt, coi mục tiêu tăng trưởng hai con số là nhiệm vụ chính trị trọng tâm.

Nhờ sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị cùng sự đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp, bức tranh kinh tế - xã hội 9 tháng đầu năm của tỉnh đã ghi nhận những kết quả vô cùng ấn tượng. Tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) 9 tháng ước đạt 9,75% (riêng quý III bứt phá đạt 10,11%), đưa Nghệ An vươn lên đứng thứ 2 khu vực Bắc Trung Bộ và xếp thứ 14/34 tỉnh, thành phố trên cả nước. Đây cũng là mức tăng trưởng 9 tháng cao nhất của tỉnh tính từ năm 2010 đến nay.

Cùng với đà tăng trưởng GRDP, thu ngân sách nhà nước tính đến ngày 21/10/2026 đã đạt 27.871 tỷ đồng, vượt 19,4% dự toán HĐND tỉnh giao và tăng 21,1% so với cùng kỳ năm trước. Hoạt động thu hút đầu tư tiếp tục là điểm sáng bùng nổ khi tỉnh chấp thuận chủ trương và cấp giấy chứng nhận cho 69 dự án với tổng vốn đăng ký đạt 96.358,8 tỷ đồng; đồng thời điều chỉnh tăng vốn cho 47 lượt dự án với số vốn bổ sung 11.914,1 tỷ đồng. Đáng chú ý, dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) ghi nhận sự bứt phá mạnh mẽ với 15 dự án mới và 17 dự án điều chỉnh tăng vốn, đưa tổng vốn FDI đăng ký mới và tăng thêm đạt hơn 2,49 tỷ USD.

Nghệ An cũng khẳng định năng lực quản trị hiệu quả thông qua công tác giải ngân vốn đầu tư công. Đến giữa tháng 10/2026, tỉnh đã giải ngân hơn 14.160 tỷ đồng, đạt 81,24% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, vượt xa mức bình quân chung của cả nước (66,6%) và vươn lên vị trí thứ 7 toàn quốc. Bên cạnh đó, chỉ số đổi mới sáng tạo (PII) năm 2026 của tỉnh tăng 4 bậc, xếp thứ 18/34 địa phương; quốc phòng - an ninh, trật tự xã hội và an sinh xã hội được giữ vững.

Kịch bản nước rút quý IV: Tháo gỡ điểm nghẽn, đề xuất cơ chế đột phá

Dù đạt được nhiều thành tựu vượt bậc, bối cảnh quý IV/2026 đang đặt ra bài toán vô cùng áp lực. Để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng cả năm từ 10,5% đến 11,5%, Nghệ An bắt buộc phải đạt tốc độ tăng trưởng GRDP quý IV tới 14,51% theo Nghị quyết 312/NQ-CP của Chính phủ. Trong khi đó, nền kinh tế địa phương vẫn đang đối mặt với không ít lực cản: chi phí logistics cao, đơn hàng xuất khẩu chưa ổn định, diễn biến thời tiết cực đoan cùng những bất cập về hạ tầng số và nhân lực tại các xã miền núi, biên giới khi vận hành chính quyền địa phương 02 cấp.

Nhằm giải phóng các nguồn lực tích tụ, Chủ tịch UBND tỉnh Võ Trọng Hải khẳng định tỉnh sẽ tập trung cao độ cho công tác giải phóng mặt bằng, cải cách thủ tục hành chính và tháo gỡ kịp thời các điểm nghẽn cho doanh nghiệp. Tại buổi làm việc, Nghệ An đã chủ động trình Chính phủ 09 kiến nghị thuộc 06 nhóm lĩnh vực trọng yếu. Đáng chú ý nhất là đề xuất cho ý kiến về chủ trương xây dựng Đề án thành lập Khu kinh tế đặc biệt tại Nghệ An nhằm cụ thể hóa Nghị quyết 39-NQ/TW của Bộ Chính trị, tạo cực tăng trưởng mới mang tầm quốc gia.

Ngoài ra, tỉnh kiến nghị Trung ương điều chỉnh linh hoạt tiến độ giao vốn cho dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam đoạn qua Nghệ An; bổ sung nguồn vốn ngân sách Trung ương giai đoạn 2026 - 2030 cho cao tốc Vinh - Thanh Thủy; phân cấp quản lý các đoạn Quốc lộ 1 qua nội đô; sớm ban hành hướng dẫn về công nghiệp bán dẫn, công nghệ số; cũng như nâng cấp các cặp cửa khẩu Thanh Thủy - Nậm On và Thông Thụ để tăng cường kết nối hành lang kinh tế với nước bạn Lào.

Đại diện các Bộ, ngành Trung ương như Văn phòng Chính phủ, Bộ Quốc phòng, Bộ Tài chính, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã thảo luận sôi nổi, đóng góp nhiều ý kiến quan trọng về cơ chế tài chính, kích cầu tiêu dùng, bảo đảm quốc phòng - an ninh và phát triển hạ tầng mạng lưới giáo dục. Đặc biệt, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Đoàn Trung Kiên đã xúc động tri ân hành động dũng cảm xả thân cứu học sinh của cô giáo Hoàng Thị Hiền, đồng thời cho biết Bộ đang phối hợp với tỉnh rà soát các chính sách ưu đãi cho gia đình cô.

Tư duy chiến lược của Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu: Biến chi phí thành lợi thế, lấy con người làm hạt nhân

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu ghi nhận, biểu dương tinh thần trách nhiệm, phương pháp lãnh đạo bài bản và sự đổi mới quyết liệt của tập thể lãnh đạo tỉnh Nghệ An. Tuy nhiên, với góc nhìn thẳng thắn và tư duy quản trị hiện đại, Phó Thủ tướng đã chỉ rõ 03 vấn đề tồn tại mà tỉnh cần khẩn trương khắc phục.

Thứ nhất, dù tỷ lệ giải ngân đầu tư công cao nhưng lượng vốn tạm ứng chưa thu hồi vẫn chiếm tới khoảng 39% số vốn đã thanh toán, chưa tạo ra khối lượng thi công thực tế tương xứng. Thứ hai, tốc độ tăng trưởng ngành xây dựng mới đạt 8,25%, sản xuất điện sụt giảm so với cùng kỳ. Thứ ba, chất lượng tăng trưởng cần tiếp tục cải thiện, việc xử lý các dự án tồn đọng và tài sản công dôi dư còn chậm.

Từ sự nhận diện đó, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đã gợi mở những định hướng mang tính bước ngoặt để Nghệ An kiến tạo lợi thế cạnh tranh mới. Xây dựng địa phương có chi phí đầu tư cạnh tranh nhất: Phó Thủ tướng yêu cầu tỉnh lựa chọn các dự án điển hình để tính toán, so sánh tổng chi phí đầu tư thực tế với các tỉnh lân cận, xác định rõ khâu gây nghẽn để cắt giảm tối đa. Đồng thời, Nghệ An phải đẩy mạnh cải cách hành chính vượt xa mức giảm 35% thời gian và 17% chi phí hiện nay. 

Biến nguồn nhân lực dồi dào thành thỏi nam châm hút FDI, Phó Thủ tướng gợi ý Nghệ An phải tiên phong đổi mới giáo dục, đẩy mạnh hướng nghiệp từ cấp THCS, cam kết cung cấp nguồn lao động đủ về số lượng và chuẩn về kỹ năng cho các nhà đầu tư; Chuyển hóa vốn giải ngân thành công trình thực tế, tỉnh cần đẩy nhanh nghiệm thu, quyết toán vốn tạm ứng; xử lý dứt điểm vướng mắc về mặt bằng và nguyên vật liệu cho dự án cao tốc Vinh - Thanh Thủy; hoàn thành tháo gỡ các dự án tồn đọng; Tối ưu hóa nguồn thu và hạ tầng năng lượng.

Tiếp thu toàn bộ ý kiến chỉ đạo sâu sắc của Phó Thủ tướng Chính phủ, Bí thư Tỉnh ủy Nghệ An Nguyễn Khắc Thận bày tỏ lòng cảm ơn chân thành trước sự quan tâm, đồng hành sát sao của Chính phủ và các Bộ, ngành Trung ương.

Bí thư Tỉnh ủy khẳng định, dù đối mặt với áp lực rất lớn, Nghệ An đã chủ động kích hoạt các kịch bản điều hành ngay từ đầu năm và ghi nhận đà tăng trưởng rất tích cực. Bước vào giai đoạn nước rút, Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân tỉnh Nghệ An đặt quyết tâm chính trị cao nhất, phát huy tinh thần đoàn kết, kiên định hoàn thành mục tiêu tăng trưởng GRDP hai con số trong năm 2026, góp phần quan trọng vào mục tiêu phát triển chung của cả nước.