Rau quả Mỹ ồ ạt vào Việt Nam với giá trị nhập tăng gần 67%

Theo số liệu thống kê của Hải quan Việt Nam, tổng kim ngạch nhập khẩu rau quả năm 2025 đạt trên 3 tỷ USD, tăng mạnh so với năm 2024. Trong cơ cấu nguồn cung, rau quả Mỹ ghi nhận mức tăng ấn tượng nhất. Giai đoạn 2016-2025, kim ngạch nhập khẩu rau quả từ Mỹ tăng hơn 10 lần, từ khoảng 85 triệu USD năm 2016 lên khoảng 900 triệu USD năm 2025. Trong đó, cherry, táo, nho, cam... là những trái cây được nhập nhiều về Việt Nam.

Riêng năm 2025, giá trị nhập khẩu tăng gần 67% so với năm trước. Trong khi đó, xuất khẩu rau quả của Việt Nam sang Mỹ dù duy trì đà tăng và đạt khoảng 546 triệu USD, vẫn không theo kịp tốc độ tăng của chiều nhập khẩu.

Chênh lệch này khiến Việt Nam tiếp tục nhập siêu rau quả từ Mỹ trong chục năm qua. Nếu giai đoạn 2016-2017, mức nhập siêu còn ở quy mô nhỏ, từ năm 2018 trở lại đây, khoảng cách ngày càng nới rộng. Năm 2025, Việt Nam nhập siêu rau quả từ Mỹ gần 354 triệu USD, mức cao nhất trong giai đoạn 2016-2025.

Theo các doanh nghiệp nhập khẩu, lượng rau quả Mỹ vào Việt Nam tăng mạnh từ quý II/2025, sau khi nhiều mặt hàng được giảm sâu thuế nhập khẩu từ tháng 4/2025, thậm chí về mức 0%. Điều này giúp giá bán cạnh tranh hơn rõ rệt so với trước đây, đồng thời gia tăng áp lực cạnh tranh với rau quả nhập khẩu từ các thị trường khác và cả sản phẩm trong nước.

Bên cạnh yếu tố thuế, người tiêu dùng Việt Nam vốn có mức độ tin tưởng cao với hàng hóa có xuất xứ từ Mỹ, đặc biệt ở nhóm sản phẩm thực phẩm và nông sản cao cấp.

Thời gian qua, các doanh nghiệp và hiệp hội ngành hàng Mỹ cũng xem Việt Nam là thị trường trọng điểm tại châu Á, liên tục đẩy mạnh hoạt động quảng bá, kết nối nhà phân phối và kích cầu tiêu dùng. Nhờ đó, hàng Mỹ không chỉ hiện diện nhiều hơn tại các hệ thống bán lẻ hiện đại mà còn mở rộng sang các kênh thương mại điện tử.

Với đà tăng trưởng hiện nay, nhiều doanh nghiệp dự báo kim ngạch nhập khẩu rau quả từ Mỹ vào Việt Nam trong năm 2026 có thể vượt mốc 1 tỷ USD, đặc biệt khi ngày càng nhiều mặt hàng được hưởng thuế suất ưu đãi.

Ở chiều ngược lại, trên thị trường Mỹ, rau quả Việt Nam vẫn chiếm tỷ trọng khiêm tốn. Theo số liệu của Ủy ban Thương mại Quốc tế Mỹ, trong 10 tháng đầu năm 2025, Mỹ nhập khẩu hơn 46 tỷ USD rau, hoa, củ, quả và sản phẩm chế biến. Việt Nam đạt kim ngạch khoảng 685 triệu USD, tăng gần 49% so với cùng kỳ, nhưng thị phần mới chiếm khoảng 1,49%, thấp hơn nhiều so với các nguồn cung lớn như Mexico, Canada hay các quốc gia Nam Mỹ.

Theo ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, Mỹ là thị trường quy mô rất lớn nhưng có khoảng cách địa lý xa và hệ thống tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe. Việc Việt Nam nằm trong nhóm 13 quốc gia cung ứng rau quả lớn cho Mỹ phản ánh nỗ lực đáng kể của doanh nghiệp thời gian qua.

Ông Nguyên cho rằng dư địa tăng trưởng vẫn còn khi danh mục trái cây tươi được phép xuất khẩu chính ngạch sang Mỹ ngày càng mở rộng. Xu hướng tiêu dùng tại nước này cũng dịch chuyển sang các loại trái cây mới lạ, sản phẩm tốt cho sức khỏe và nhóm hàng chế biến sâu như trái cây đông lạnh, sấy khô, nước ép, trong đó các mặt hàng như dừa, sầu riêng và bưởi của Việt Nam ngày càng được ưa chuộng.

Tuy nhiên, xuất khẩu rau quả sang Mỹ vẫn đối mặt nhiều thách thức. Từ ngày 1/1/2026, các quy định về truy xuất nguồn gốc và an toàn thực phẩm tiếp tục được siết chặt, đặc biệt là yêu cầu kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật. Việc quản lý mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói trong nước hiện chưa đồng đều, tiềm ẩn nguy cơ bị cảnh báo hoặc tạm dừng nhập khẩu.

Bên cạnh đó, chi phí logistics cao, sức ép cạnh tranh về giá từ các đối thủ gần thị trường Mỹ, cùng với chính sách bảo hộ, phòng vệ thương mại và yêu cầu ngày càng cao về sản xuất xanh, giảm phát thải và trách nhiệm xã hội đang tạo áp lực lớn đối với doanh nghiệp xuất khẩu.