Sắc bằng lăng trên vùng đất anh hùng

Tháng Mười về, núi Cát Hải khoác lên mình tấm áo mới. Giữa màu xanh trùng điệp của cây rừng, những tán bằng lăng đồng loạt bung nở, thắp lên sắc tím, sắc hồng khắp triền núi. Có cây vươn cao, hoa phủ kín cành; có cây nép mình bên những phiến đá, lặng lẽ điểm tô cho vách núi. Dưới nắng vàng, từng chùm hoa lung linh, tạo thành những mảng màu nổi bật giữa không gian khoáng đạt vùng núi rừng duyên hải miền Trung.

Bằng lăng Cát Hải mang vẻ đẹp riêng. Hoa mọc tự nhiên, len giữa cây rừng, đá núi, không theo hàng lối. Sắc tím đậm hòa cùng màu hồng phơn phớt, có nơi phảng phất sắc trắng, làm cho những triền núi vốn trầm mặc trở nên rực rỡ. Càng ngắm, càng cảm nhận vẻ đẹp và sức sống bền bỉ của thiên nhiên.

Theo người dân địa phương, bằng lăng xuất hiện ở nhiều khu vực trên núi Cát Hải, tập trung khá nhiều tại khu vực Đá Mủ. Nhiều cây đã có từ lâu năm, thân lớn, tán rộng, bám trụ giữa địa hình đá núi. Hoa thường nở thành hai đợt trong năm, khoảng tháng 4 âm lịch và từ cuối tháng 8 âm lịch trở đi. Sau những đợt mưa, cây rừng xanh tốt, những chùm hoa lại lần lượt bung nở, làm bừng sáng cả một vùng núi. Với người dân nơi đây, sắc tím bằng lăng đã trở thành hình ảnh thân thuộc, gắn với những năm tháng đi về trên các triền núi.

Sắc hoa cứ đến rồi đi theo vòng quay của đất trời. Nhưng có một điều ở Cát Hải vẫn lặng lẽ bền lâu, vượt qua giới hạn của thời gian. Đó là ký ức về người con của quê hương đã hiến dâng cuộc đời cho cuộc đấu tranh chống thực dân Pháp. Dưới chân núi, giữa không gian núi rừng hướng ra biển cả, đền thờ Anh hùng dân tộc Nguyễn Trung Trực là nơi nhắc nhớ các thế hệ về một khí phách bất khuất của dân tộc Việt Nam.

Đền thờ Anh hùng dân tộc Nguyễn Trung Trực tọa lạc tại khu vực Dốc Sáo, thôn Vĩnh Hội, xã Cát Hải. Công trình được khánh thành vào tháng 10/2020, trên khu đất rộng 12.000m², với các hạng mục như đền thờ chính, cổng tam quan, sân hành lễ, nhà quản lý, nhà soạn lễ, nhà vọng cảnh và nhà bia.

Đền thờ nằm giữa không gian sơn thủy hữu tình. Phía sau và hai bên là những dãy núi cao, những khối đá lớn cùng màu xanh của cây rừng. Phía trước mở ra khoảng không rộng lớn hướng về biển. Núi đá trầm mặc, cây rừng xanh tốt, biển cả mênh mang tạo nên vẻ uy nghiêm cho nơi tưởng niệm người anh hùng dân tộc.

Những ngày đưa gia đình về quê chồng, chị Lê Thị Tuyết Nga, ở Đà Nẵng không quên đưa các cháu đến đây tham quan, trải nghiệm và "check in" trước đền thờ người anh hùng dân tộc. Chị chia sẻ: Quê chồng tôi ở Cát Tài, Phù Cát cũ, nay là xã Đề Gi. Nghe kể về vùng này, tôi đưa con đến tham quan. Đứng trước đền thờ, ngước nhìn những triền núi đang rực sắc bằng lăng, mình dễ cảm nhận sự giao hòa giữa vẻ đẹp của thiên nhiên và chiều sâu lịch sử. Phần nào giáo dục cho cháu hiểu thêm về truyền thống, các vị anh hùng của dân tộc.

Nguyễn Trung Trực (1838-1868) là thủ lĩnh tiêu biểu của phong trào kháng Pháp ở Nam Bộ vào nửa cuối thế kỷ XIX. Ông nổi tiếng với tinh thần chiến đấu quả cảm, ý chí kiên cường và lòng yêu nước sâu sắc. Câu nói bất hủ của ông: "Bao giờ người Tây nhổ hết cỏ nước Nam thì mới hết người Nam đánh Tây" thành lời khẳng định đanh thép về sức sống của tinh thần yêu nước Việt Nam. Đó là khí phách của một con người đặt vận mệnh đất nước lên trên sự sống của bản thân; là niềm tin vào sức mạnh của Nhân dân, vào ý chí đấu tranh không gì khuất phục nổi của dân tộc. Nguyễn Trung Trực hy sinh năm 1868, nhưng tinh thần bất khuất của ông vẫn được nhân dân nhiều địa phương gìn giữ, tôn thờ.

Quê hương của ông gắn với vùng đất Vĩnh Hội, nay thuộc xã Cát Hải. Việc xây dựng đền thờ tại đây thể hiện tình cảm, lòng biết ơn và niềm tự hào của Nhân dân đối với người con ưu tú của quê hương, đồng thời góp phần khẳng định mối liên hệ giữa di sản lịch sử với đời sống văn hóa hôm nay của cấp ủy, chính quyền địa phương.

Cát Hải có núi rừng, biển xanh và những mùa hoa đẹp. Gần đền thờ Nguyễn Trung Trực còn có Linh Phong thiền tự, gắn với không gian chùa Ông Núi, cùng những bãi biển xanh mát và cảnh quan ven biển đặc sắc. Nơi đây còn kết nối với các danh thắng như: Kỳ Co, Eo Gió (Nhơn Lý), Hòn Khô (Nhơn Châu), biển Lộ Diêu (Phù Mỹ Đông) - nơi đoàn tàu không số cập bến đầu tiên vào Bình Định (cũ) trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước... Những giá trị này tạo nên sức hấp dẫn đạc sắc của vùng "đat võ, trời văn", thu hút người dân và du khách tìm về tham quan, chiêm ngưỡng.

Nhưng với những ai đến Cát Hải, hành trình sẽ trọn vẹn hơn khi dừng chân tại đền thờ Nguyễn Trung Trực. Sau những phút giây ngắm cảnh núi non, biển cả, một nén hương dâng lên người anh hùng để suy ngẫm sâu xa về lịch sử dân tộc. Bởi để có vẻ đẹp thanh bình hôm nay là những năm tháng trường kỳ kháng chiến, đấu tranh gian khổ, những con người đã lấy lòng yêu nước làm lẽ sống, sẵn sàng hy sinh bảo vệ non sông.

Nơi đây còn là địa chỉ giáo dục truyền thống, nơi lịch sử được tiếp nối bằng những hoạt động tưởng niệm, tìm hiểu và tri ân. Đối với thế hệ trẻ, tìm về nơi thờ phụng Nguyễn Trung Trực là dịp hiểu thêm về cội nguồn quê hương, về ý chí quật cường của cha ông và trách nhiệm đối với đất nước.

Ẩn mình bên sắc bằng lăng đang độ nở rộ, ngôi đền trầm mặc như dấu son chói lọi trên vùng đất Cát Hải. Hoa tô điểm cho núi rừng, đền thờ lưu giữ ký ức về người anh hùng. Một bên là vẻ đẹp của thiên nhiên, một bên là vẻ đẹp của lòng yêu nước. Cả hai cùng góp phần làm nên chiều sâu và sức sống của quê hương.

Ngày lại ngày, mùa hoa rồi cũng sẽ qua, những cánh bằng lăng sẽ thay bằng mùa mới. Nhưng khí phách Nguyễn Trung Trực, với lời thề bất khuất trước quân thù vẫn vang vọng mãi. Đó là lời nhắc nhở các thế hệ hôm nay và mai sau phải biết trân trọng hòa bình, gìn giữ di sản, sống xứng đáng với sự hy sinh của cha ông, chung sức xây dựng quê hương, đất nước ngày càng giàu đẹp, vững bền.