Thanh Hóa điều chỉnh quy hoạch: Bổ sung định hướng mới, nâng mục tiêu tăng trưởng

Sau hơn 3 năm triển khai, quy hoạch tỉnh Thanh Hóa thời kỳ 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2045 đã tạo dựng những nền tảng quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, trong bối cảnh đất nước bước vào "kỷ nguyên vươn mình", yêu cầu cập nhật các định hướng mới và tháo gỡ những điểm nghẽn thực tiễn đang đặt ra cấp thiết, đòi hỏi Thanh Hóa phải điều chỉnh quy hoạch một cách bài bản, khoa học và có tầm nhìn dài hạn.

Việc UBND tỉnh Thanh Hóa tổ chức lấy ý kiến Nhân dân đối với hồ sơ điều chỉnh quy hoạch không chỉ là một thủ tục theo quy định, mà còn thể hiện cách tiếp cận ngày càng mở, cầu thị, đặt người dân và thực tiễn phát triển vào vị trí trung tâm của quá trình hoạch định chính sách.

Nền tảng đã hình thành, nhưng yêu cầu mới đang đặt ra

Quy hoạch tỉnh Thanh Hóa được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 153/QĐ-TTg ngày 27/02/2023. Trong hơn 3 năm triển khai, với sự hỗ trợ của Trung ương, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị và sự đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp, Nhân dân, tỉnh đã đạt được nhiều kết quả tích cực.

Nhiều chỉ tiêu kinh tế thuộc nhóm dẫn đầu cả nước như tốc độ tăng trưởng GRDP, thu hút đầu tư, thu ngân sách, lượng khách và doanh thu du lịch. Kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội được tăng cường; diện mạo đô thị và nông thôn đổi thay theo hướng khang trang, hiện đại. Các lĩnh vực văn hóa - xã hội có nhiều tiến bộ; an sinh, phúc lợi được bảo đảm; đời sống Nhân dân được cải thiện. Quốc phòng - an ninh được giữ vững, trật tự an toàn xã hội được bảo đảm; hoạt động đối ngoại được mở rộng.

Những kết quả này cho thấy quy hoạch đã phát huy vai trò định hướng, tạo nền tảng cho phát triển. Tuy nhiên, chính trong quá trình triển khai cũng bộc lộ những vấn đề cần điều chỉnh để phù hợp hơn với thực tiễn.

Một mặt, bối cảnh phát triển đã có nhiều thay đổi, khi đất nước bước vào giai đoạn mới với các yêu cầu cao hơn về chất lượng tăng trưởng, đổi mới mô hình phát triển. Mặt khác, các chủ trương, đường lối mới từ Nghị quyết Đại hội toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XX cùng với việc vận hành chính quyền địa phương 2 cấp đã đặt ra những yêu cầu mới về tổ chức không gian phát triển, quản lý và điều hành.

Đây chính là những yếu tố khiến việc điều chỉnh quy hoạch không còn là lựa chọn, mà trở thành yêu cầu tất yếu.

Điều chỉnh không chỉ là "cập nhật", mà là tái cấu trúc tư duy phát triển

Điểm đáng chú ý trong lần điều chỉnh quy hoạch này không chỉ nằm ở việc rà soát, bổ sung các chỉ tiêu hay cập nhật số liệu, mà thể hiện rõ sự thay đổi trong tư duy phát triển.

Theo định hướng được đưa ra, quy hoạch điều chỉnh tiếp tục kế thừa các nguyên tắc phát triển nhanh, bền vững, hài hòa vùng miền, gắn kinh tế với quốc phòng – an ninh, nhưng đồng thời được mở rộng theo hướng cập nhật bối cảnh mới.

Trong đó, mô hình tăng trưởng được nhấn mạnh dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh – những yếu tố đang trở thành động lực chính của tăng trưởng trong giai đoạn hiện nay.

Không gian phát triển cũng được tiếp cận theo cách toàn diện hơn, không chỉ dừng lại ở không gian đất liền truyền thống, mà mở rộng sang không gian số, không gian biển, vùng trời, kinh tế tầm thấp. Đây là những nội dung mới, thể hiện nỗ lực bắt kịp xu hướng phát triển và khai thác hiệu quả các nguồn lực mới.

Đồng thời, quy hoạch tiếp tục khẳng định vai trò của kinh tế nhà nước là chủ đạo, trong khi kinh tế tư nhân được xác định là động lực quan trọng, tạo sự cân bằng và thúc đẩy phát triển. Việc đặt mục tiêu nâng vai trò Thanh Hóa trở thành một cực tăng trưởng ở phía Bắc của Tổ quốc cho thấy tầm nhìn dài hạn và khát vọng phát triển của tỉnh.

Theo đơn vị tư vấn, có ba nhóm nội dung chính được tập trung điều chỉnh. Thứ nhất, cập nhật địa danh, tổ chức lại các hạ tầng xã hội phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Thứ hai, cập nhật các chủ trương, định hướng quy hoạch cấp trên và các nghị quyết mới của Trung ương và của tỉnh, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ.

Thứ ba, rà soát, điều chỉnh và bổ sung phương hướng phát triển từng ngành, từng lĩnh vực, hạ tầng kinh tế - xã hội, hạ tầng kỹ thuật, môi trường và sử dụng đất, nhằm khắc phục những bất cập, nâng cao tính khả thi và hiệu quả sử dụng nguồn lực.

Một điểm đáng chú ý là hệ thống chỉ tiêu cũng được điều chỉnh theo hướng linh hoạt hơn. Cụ thể, có 7 chỉ tiêu được điều chỉnh, 10 chỉ tiêu được bổ sung và 13 chỉ tiêu được giữ nguyên.

Các chỉ tiêu điều chỉnh tập trung vào những yếu tố cốt lõi như tốc độ tăng trưởng GRDP giai đoạn 2026–2030, GRDP bình quân đầu người, tổng vốn đầu tư toàn xã hội, tỷ lệ xã đạt chuẩn nông thôn mới. Trong khi đó, các chỉ tiêu bổ sung hướng tới nâng cao chất lượng tăng trưởng, như thu nhập bình quân đầu người, tốc độ tăng thu ngân sách, hệ số hiệu quả sử dụng vốn đầu tư (ICOR), tỷ lệ trường đạt chuẩn quốc gia.

Việc điều chỉnh và bổ sung này cho thấy nỗ lực đưa quy hoạch tiệm cận hơn với thực tiễn, đồng thời tạo dư địa linh hoạt cho phát triển trong bối cảnh nhiều biến động.

Một trong những điểm nhấn của quá trình điều chỉnh lần này là việc UBND tỉnh tổ chức lấy ý kiến Nhân dân đối với hồ sơ quy hoạch.

Thời hạn tiếp nhận ý kiến đến ngày 30/5/2026, thông qua Sở Tài chính Thanh Hóa.

Việc công khai hồ sơ và kêu gọi sự tham gia của Nhân dân không chỉ bảo đảm đúng quy định của pháp luật, mà còn góp phần nâng cao chất lượng quy hoạch thông qua việc tiếp nhận các ý kiến đa chiều, sát thực tế.

Trong bối cảnh quy hoạch không chỉ là công cụ quản lý, mà còn là "bản thiết kế" cho phát triển dài hạn, việc lắng nghe ý kiến từ thực tiễn càng trở nên quan trọng.

Tại hội nghị ngày 5/5, Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Hoài Anh nhấn mạnh, việc điều chỉnh quy hoạch là yêu cầu cấp thiết nhằm tháo gỡ những tồn tại, bất cập và đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Đồng thời, yêu cầu các đơn vị liên quan tiếp thu đầy đủ các ý kiến góp ý, hoàn thiện nội dung điều chỉnh theo hướng chặt chẽ, đúng quy định và sát với tình hình thực tiễn của tỉnh.

Mốc thời gian và lộ trình thực hiện đã được xác định rõ, đòi hỏi các ngành, đơn vị phải tập trung cao độ để bảo đảm tiến độ và chất lượng.

Việc điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Thanh Hóa thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2045 không chỉ là bước hoàn thiện một văn bản quy hoạch, mà còn là quá trình tái định hình tư duy phát triển trong bối cảnh mới. Nếu được thực hiện bài bản, khoa học và có sự đồng thuận cao, đây sẽ là nền tảng quan trọng để Thanh Hóa bứt phá, hiện thực hóa mục tiêu trở thành cực tăng trưởng ở phía Bắc của Tổ quốc trong những năm tới.