Thừa Thiên - Huế: Phát hiện loài tỏi đá mới tại Khu bảo tồn Phong Điền

Mới đây, Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm tỉnh Thừa Thiên - Huế Lê Ngọc Tuấn cho biết, tại Khu Bảo tồn thiên nhiên Phong Điền (huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên - Huế), các nhà khoa học đã phát hiện và mô tả loài thực vật mới thuộc chi tỏi rừng (một loài thực vật mới cho khoa học thế giới). Đó là tỏi đá Phong Điền, có  tên khoa học là  Aspidistra phongdiensis.

Trước đó, trong quá trình đặt máy bẫy ảnh đợt 2 năm 2022 tại Tiểu khu 71 Khu Bảo tồn thiên nhiên Phong Điền, cán bộ, nhân viên bảo vệ rừng đã bắt gặp loài tỏi có hoa rất đẹp đang mọc ở vách đá của đỉnh Thác 7 Nàng Tiên. Khu vực này cũng là nơi mà trước đây đã thu mẫu và công bố loài Mỹ nhuỵ răng cưa.

Sau khi thu thập mẫu, phối hợp với các chuyên gia của Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam, Đại học Nông Lâm Huế, Đại học Y Dược Huế và Đại học Lomonosov (Liên bang Nga), các cán bộ đã xác định, đây là một loài mới cho thế giới. Sau 6 tháng kể từ ngày bắt gặp và thu mẫu, loài tỏi đã được công bố trên tạp chí chuyên ngành Phytotaxa ngày 30/3/2023.

Tỏi đá Phong Điền thuộc họ Măng tây (Asparagaceae), có hình thái tương tự như loại tỏi A.khangii nhưng khác ở phiến lá rộng hơn, mặt ngoài bao hoa màu trắng, phấn hoa màu vàng, bao phấn và nhụy hoa khác biệt. Với cấu trúc bao hoa đặc biệt này, loài tỏi rừng mới đã được mô tả và đặt tên theo Khu Bảo tồn thiên nhiên Phong Điền - là nơi duy nhất phát hiện sự hiện diện của loài này cho đến nay.

Ông Lê Ngọc Tuấn nhận định, việc phát hiện loài tỏi rừng Phong Điền là minh chứng rõ cho giá trị đa dạng sinh học của Khu Bảo tồn thiên nhiên này - nơi có nhiều loài thực vật, động vật quý hiếm chưa được nghiên cứu và tìm hiểu. Sự phát hiện loài mới tạo động lực cho cán bộ Kiểm lâm và Khu Bảo tồn tiếp tục nghiên cứu và bảo vệ khu vực này cũng như hệ sinh thái toàn tỉnh Thừa Thiên - Huế.

Khu bảo tồn thiên nhiên Phong Điền được thành lập từ năm 2002, với diện tích 41.433ha, thuộc địa bàn hai huyện Phong Điền và A Lưới, giáp ranh với Khu bảo tồn Đakrong (Quảng Trị). Là nơi có nhiều loài động thực vật phong phú, với sự đa dạng sinh học cao ở khu vực miền Trung. Khu bảo tồn thiên nhiên Phong Điền được đánh giá ẩn chứa giá trị về đa dạng sinh học với 44 loài thú, trong đó có 19 loài được ghi trong sách đỏ (IUCN, 1996) và 16 loài được ghi trong sách đỏ Việt Nam (Anon, 1992). Bò sát cũng có 34 loài và 19 loài ếch nhái; trong đó có 20 loài nằm trong sách đỏ của IUCN và Việt Nam.

Trước đó, vào năm 2022, các nhà khoa học cũng đã phát hiện loài Deinostigma serratum gần khu vực Rào Trăng nằm trong Khu bảo tồn thiên nhiên Phong Điền.