Tiêu dùng điện có thể vượt 1 tỷ kWh do nắng nóng

Theo NSMO, trong những ngày tới (từ nay đến 2/4), miền Bắc sẽ bước vào đợt nắng nóng diện rộng đầu tiên của năm 2026. Nhiệt độ tại Bắc bộ phổ biến ở mức 35-37°C, riêng Hà Nội có thể lên tới 36-37°C. Trung bộ dự báo 37-39°C, có nơi trên 40°C; Tây Nguyên và Nam bộ dao động 34-37°C.

Đây là đợt nắng nóng mở đầu mùa khô nhưng lại xuất hiện sớm, khiến nhu cầu tiêu thụ điện tăng nhanh. Dự báo sản lượng điện tiêu thụ toàn quốc có thể vượt 1 tỷ kWh/ngày, mốc mà từ năm 2024 chưa xuất hiện và năm 2025 phải đến giữa tháng 5 mới ghi nhận.

Việc phụ tải tăng cao sẽ đặt nhiều áp lực lên công tác vận hành hệ thống điện, đặc biệt trong bối cảnh chuyển đổi hình thái thời tiết từ La Nina sang El Nino.

NSMO cho hay việc chuyển đổi hình thái thời tiết như trên khiến cho lượng nước về các hồ thủy điện suy giảm, làm gia tăng áp lực lên nguồn cung điện. Cùng với nắng nóng, nhu cầu tiêu dùng điện tiếp tục tăng mạnh theo đà phục hồi và phát triển kinh tế.

Theo đánh giá của Ban Chỉ đạo đảm bảo cung ứng điện năm nay, phụ tải điện đang tăng mạnh theo đà phục hồi kinh tế. Chỉ trong 2 tháng đầu năm, nhu cầu điện toàn quốc tăng khoảng 7,1%, riêng miền Bắc tăng tới 9,7%. Trong các tháng cao điểm, công suất có thể tăng trên 12%, sản lượng tăng 10-12%, tiềm ẩn nguy cơ lập đỉnh mới.

Một yếu tố mới đang gia tăng áp lực lên hệ thống là làn sóng mua và sử dụng xe điện. Số lượng phương tiện điện tăng nhanh khiến nhu cầu sạc điện tăng theo, đặc biệt là tập trung vào buổi tối đối (với xe cá nhân) và diễn ra liên tục trong ngày (với xe dịch vụ). Điều này làm phụ tải tăng vào các khung giờ cao điểm.

Đặc biệt, xu hướng sạc xe tập trung vào buổi tối của xe cá nhân, cùng với tần suất sạc liên tục trong ngày của nhóm xe dịch vụ, tạo thêm áp lực lên nhiều khung giờ cao điểm của hệ thống, khi nhu cầu làm mát cũng tăng đồng thời.

Không chỉ vậy, việc đảm bảo nhiên liệu cho phát điện cũng đối mặt nhiều rủi ro. Biến động địa chính trị toàn cầu ảnh hưởng đến chuỗi cung ứng LNG và than nhập khẩu. Hạ tầng lưới điện cũng đang chịu áp lực lớn khi một số đường dây 500kV đã vận hành đầy tải hoặc quá tải.

Cùng đó là tiến độ các dự án lưới điện trọng điểm, đặc biệt tại miền Bắc, cùng với hệ thống lưu trữ năng lượng (BESS), tụ bù còn chậm so với kế hoạch, làm gia tăng thách thức trong vận hành hệ thống.

Trước những thách thức này, NSMO cho biết đang theo dõi sát diễn biến thời tiết, khả dụng nguồn điện để tối ưu phương thức vận hành, đồng thời chuẩn bị các kịch bản ứng phó với tình huống cực đoan nhằm đảm bảo hệ thống vận hành an toàn, liên tục.

Cơ quan này cũng khuyến nghị người dân và doanh nghiệp sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả, đặc biệt trong giai đoạn cao điểm mùa khô từ cuối tháng 4 đến tháng 8, trong bối cảnh thời tiết có xu hướng chuyển từ La Nina sang El Nino.

Về giải pháp dài hạn, NSMO kiến nghị cần đẩy nhanh nâng cấp hạ tầng kho LNG, thúc đẩy các dự án nguồn mới và huy động linh hoạt nguồn khí; tăng cường phát điện từ nhiệt điện than; tối ưu vận hành thuỷ điện, đồng thời phát triển nhanh hệ thống lưu trữ năng lượng (BESS), đặc biệt tại miền Bắc...để giảm áp lực cho hệ thống điện trong những tháng cao điểm sắp tới.