TP.HCM dự kiến thu 881.297 tỷ đồng ngân sách, tập trung nguồn lực cho hạ tầng

Nền kinh tế duy trì đà tăng trưởng cùng với việc cải thiện môi trường đầu tư đang tạo thêm dư địa tài chính cho TP. Hồ Chí Minh triển khai các kế hoạch phát triển trong giai đoạn 2026 - 2030. Theo Sở Tài chính TP.HCM, 6 tháng đầu năm 2026, GRDP của thành phố tăng 8,55%, mức tăng cao nhất trong khoảng 10 năm qua. Tuy nhiên, dự báo cả năm, GRDP ước tăng khoảng 8,75%, thấp hơn 1,45 điểm phần trăm so với mục tiêu phấn đấu 10,2%.

Trong 8 tháng năm 2026, thành phố thu hút gần 10,06 tỷ USD vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), tương đương khoảng 91,5% kế hoạch năm và tăng 167% so với cùng kỳ.

Đà tăng của kinh tế và nguồn vốn đầu tư góp phần tạo dư địa cho thu ngân sách. Tổng thu ngân sách trên địa bàn 8 tháng đạt 627.370 tỷ đồng, bằng 78,1% dự toán Trung ương giao, 78% dự toán HĐND thành phố giao và bằng 119,7% so với cùng kỳ.

Trong đó, thu nội địa đạt 462.961 tỷ đồng, bằng 122,8% so với cùng kỳ; thu từ dầu thô đạt 41.103 tỷ đồng, bằng 130,8%; thu từ hoạt động xuất nhập khẩu đạt 123.206 tỷ đồng, bằng 106,7%.

Trên cơ sở kết quả thực hiện những tháng đầu năm và đánh giá tình hình sản xuất, kinh doanh các tháng cuối năm, UBND TP.HCM dự kiến tổng thu ngân sách nhà nước trên địa bàn năm 2026 đạt 881.297 tỷ đồng, tương đương 109,7% dự toán Trung ương giao, 109,5% dự toán HĐND thành phố giao đầu năm và 108,4% dự toán sau điều chỉnh.

Trong cơ cấu nguồn thu dự kiến, thu nội địa tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn nhất với 654.884 tỷ đồng; thu từ dầu thô 55.190 tỷ đồng và thu từ hoạt động xuất nhập khẩu 171.122 tỷ đồng.

Dù dự kiến vượt dự toán, TP.HCM đánh giá nguồn thu vẫn chịu tác động từ một số yếu tố, nhất là lĩnh vực xuất nhập khẩu. Các chính sách ưu đãi thuế đối với xăng dầu, nhiên liệu bay và nguyên liệu sản xuất xăng dầu có khả năng được kéo dài đến hết năm 2026. Bên cạnh đó, nguồn cung xăng dầu từ thị trường nước ngoài chịu ảnh hưởng bởi diễn biến xung đột tại Trung Đông.

Tổng ảnh hưởng giảm thu từ các sắc thuế liên quan đến xăng dầu được ước tính khoảng 7.548,2 tỷ đồng.

Để hoàn thành mục tiêu thu ngân sách, thành phố cần huy động thêm 128.703 tỷ đồng so với số thu ước thực hiện cả năm. Trong đó, các nguồn thu trọng tâm được dự kiến gồm khoảng 96.000 tỷ đồng từ bán đấu giá các khu đất công và khoảng 38.000 tỷ đồng từ thu hồi nợ thuế liên quan đến đất.

Việc tăng nguồn thu được đặt trong tổng thể kế hoạch cân đối vốn cho giai đoạn phát triển 2026 - 2030. Theo kế hoạch đầu tư công trung hạn, TP.HCM dự kiến bố trí tổng số vốn 1.149.085,705 tỷ đồng từ nguồn ngân sách địa phương.

Trong đó, tổng mức vốn kế hoạch đầu tư công trung hạn nguồn ngân sách địa phương là 1.139.534,502 tỷ đồng; thành phố dự kiến phân bổ 772.304,683 tỷ đồng cho các dự án đủ điều kiện bố trí vốn, 343.388,858 tỷ đồng chưa phân bổ chi tiết do các dự án chưa đủ điều kiện và 10.000 tỷ đồng dự phòng chung.

Một thay đổi đáng chú ý là thành phố giảm số lượng dự án để tập trung nguồn lực, hạn chế đầu tư dàn trải. Số lượng dự án trong giai đoạn 2026 - 2030 giảm 42% so với giai đoạn 2021 - 2025.

Trong danh mục ưu tiên, TP.HCM tập trung nguồn lực cho 37 dự án giao thông trọng điểm, liên vùng với tổng vốn khoảng 113.098,010 tỷ đồng. Trong số này có 6 dự án chuyển tiếp được bố trí khoảng 25.198,073 tỷ đồng và 31 dự án khởi công mới, chuẩn bị đầu tư với khoảng 87.899,937 tỷ đồng. Cách phân bổ này cho thấy định hướng tập trung vốn ngân sách vào những dự án có quy mô lớn, tác động đến kết nối đô thị và liên vùng, thay vì phân tán nguồn lực cho nhiều dự án nhỏ.

Bên cạnh nguồn ngân sách, thành phố tiếp tục mở rộng khả năng huy động vốn xã hội thông qua phương thức đối tác công tư (PPP), trong đó vốn đầu tư công được sử dụng để tham gia và thu hút thêm nguồn lực từ khu vực tư nhân.

Theo dự kiến, các dự án PPP khởi công mới trong giai đoạn 2026 - 2030 có thể thu hút khoảng 793.243 tỷ đồng vốn từ nhà đầu tư trên cơ sở 137.252 tỷ đồng vốn ngân sách thành phố tham gia.

Với cách tiếp cận này, nguồn thu ngân sách không chỉ phục vụ nhiệm vụ cân đối ngân sách thường xuyên mà còn được đặt trong bài toán tạo dư địa cho đầu tư phát triển. Việc ưu tiên các dự án hạ tầng trọng điểm, đồng thời huy động thêm nguồn vốn xã hội, được kỳ vọng mở rộng năng lực kết nối và tạo thêm động lực cho tăng trưởng của TP.HCM trong giai đoạn 2026 - 2030.