Truông Bồn – Câu chuyện lịch sử hun đúc lý tưởng cho thế hệ trẻ

Địa phương
02:46 PM 03/02/2026

Truông Bồn nằm ở xóm 10, xã Mỹ Sơn, tỉnh Nghệ An. Những năm kháng chiến chống Mỹ, nơi đây là mạch máu giao thông quan trọng để nhân dân miền Bắc chi viện cho miền Nam ruột thịt trong suốt những tháng ngày chiến tranh khốc liệt.

Khu di tích lịch sử Truông Bồn

Truông Bồn có vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Với độ cao 70m trên dãy núi Thung Nưa, đỉnh cao nhất lên đến 450m so với mực nước biển, khu vực này được coi là "tọa độ lửa" bởi địa hình hiểm trở, nhiều dãy núi dọc 2 bên đường như: núi Voi, Cột Cờ, Mồng Gà… và trở thành nơi ẩn náu kín đáo, an toàn cho quân và dân ta. 

Các chiến sĩ thanh niên xung phong Đại đội 317, Đội 65, Tổng đội Thanh niên xung phong Nghệ An với nhiệm vụ bắc cầu, san lấp những hố bom, phá bom nổ chậm, thay nhau làm "cọc tiêu sống", dẫn đường cho từng chuyến xe qua, đảm bảo giao thông được thông suốt trong những năm tháng trường kỳ kháng chiến. Đêm ngày 30/10/1968, khi đơn vị đang tổ chức liên hoan chia tay, chỉ còn vài giờ nữa thôi là các đồng chí sẽ được xuất ngũ thì nhận được tin ngày mai Mỹ sẽ ngừng ném bom miền Bắc, từ giờ tới lúc đó, chúng sẽ tăng cường sử dụng vũ khí nhằm hủy diệt Truông Bồn, chặn đứng sự tiếp viện của miền Bắc. Ngày hôm ấy, có những đồng chí đã được xuất ngũ, nhưng với tinh thần quả cảm cùng khát vọng hòa bình, họ vẫn ở lại làm việc ngày cuối cùng và rồi vào rạng sáng ngày 31/10/1968, các chiến sĩ TNXP đã bị vùi sâu dưới lòng đất. Họ ra đi khi tuổi đời còn quá trẻ, có người lớn nhất cũng chỉ mới 22 tuổi, họ nằm xuống, mang theo những tiếc nuối tuổi thanh xuân, những câu chuyện còn dang dở. 

Truông Bồn – Câu chuyện lịch sử hun đúc lý tưởng cho thế hệ trẻ- Ảnh 1.

Tiểu đội thép khẩn trương san lấp hố bom để thông đường, thông xe tại trọng điểm Truông Bồn (Ảnh: Phùng Triệu)

Có người chỉ còn vài giờ nữa sẽ được nhập học, giấy báo nhập học còn được gói cẩn thận trong lớp khăn mùi xoa, có anh chị thương nhau, chỉ chờ ngày xuất ngũ để về xin cưới, nhưng tới khi hai bên gia đình làm đám hỏi, chờ mãi không thấy hai con về, mới biết anh chị đã cùng nhau hy sinh trên chiến trường… Họ đã hiến dâng tuổi trẻ, tình yêu, ước vọng tương lai của mình để làm nên một Truông Bồn bất tử, một huyền thoại về ý chí bất khuất, kiên cường, của quân và dân ta trong cuộc kháng chiến vĩ đại.

Truông Bồn – Câu chuyện lịch sử hun đúc lý tưởng cho thế hệ trẻ- Ảnh 2.

TNXP san lấp hố bom để tranh thủ sản xuất lương thực, đảm bảo cho chiến đấu lâu dài và chi viện cho chiến trường Miền Nam (Ảnh: Phùng Triệu)

Truông Bồn – Câu chuyện lịch sử hun đúc lý tưởng cho thế hệ trẻ- Ảnh 3.

Đoàn viên TNLĐ và dân quân xã Liên Sơn huyện Đô Lương nhân bèo dâu trên hố bom Mỹ để sản xuất lương thực (Ảnh: Phùng Triệu)

Năm 2028, nhân kỷ niệm 40 năm sự tích, huyền thoại Truông Bồn, Đảng và Nhà nước ta đã phong tặng danh hiệu "Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân" cho tập thể Tiểu đội 2 - Tiểu đội thép Truông Bồn thuộc đại đội 317, đội TNXP 300 tỉnh Nghệ An. Tiểu đội trưởng Trần Thị Thông (người duy nhất còn sống sót trong trận bom đó) và 13 liệt sỹ trong đó có 11 là nữ đều được truy tặng danh hiệu "Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân"

Câu chuyện về 13 liệt sỹ thanh niên xung phong tại Truông Bồn đã ghi dấu ấn lịch sử sâu sắc trong thời kỳ kháng chiến, cứu nước, trở thành biểu tượng của lực lượng thanh niên xung phong Việt Nam và niềm tự hào bất diệt của các thế hệ sau về một thời chiến tranh tàn khốc, về một chiến thắng vẻ vang được đánh đổi bằng sự hy sinh của thế hệ trước, họ đã "cầm súng" để cho chúng ta "cầm bút".

Truông Bồn – Câu chuyện lịch sử hun đúc lý tưởng cho thế hệ trẻ- Ảnh 4.

Thực hiện di nguyện của cố nhà báo Phùng Triệu, ngày 25/01/2026 CLB Ảnh báo chí Hội Nhà báo Việt Nam đã tặng Ban Quản lý Khu Di tích lịch sử Truông Bồn 04 bức ảnh chụp tại Truông Bồn năm 1968.

(Nhà báo Vũ Nhật Thăng trao tặng, ông Trọng Lộc - Giám đốc Khu Di tích lịch sử Truông Bồn đón nhận )
Truông Bồn – Câu chuyện lịch sử hun đúc lý tưởng cho thế hệ trẻ- Ảnh 5.

Bia mộ tưởng niệm 13 TNXP Tiểu đội thép của Đại đội 317 thuộc Tổng đội TNXP Nghệ An đã hy sinh tại Truông Bồn ngày 31/10/1968

Ngày nay, Khu di tích lịch sử Truông Bồn đã trở thành nơi tưởng niệm hơn 1.230 cán bộ, chiến sĩ đã dũng cảm chiến đấu và anh dũng hy sinh mà tiêu biểu là 13 Thanh niên xung phong Tiểu đội 2 - Tiểu đội thép của Đại đội 317 thuộc Tổng đội TNXP Nghệ An đã hy sinh vào lúc 5 giờ 30 ngày 31/10/1968.

Truông Bồn mãi mãi là "địa chỉ đỏ" để các thể hệ tới chiêm bái, biết ơn và ôn lại lịch sử hào hùng của nhân dân ta trong chiến tranh vệ quốc. Câu chuyện về Tiểu đội thép luôn hun đúc chúng ta lý tưởng sống cao đẹp trong hòa bình, và như nhắc nhở thế hệ trẻ về truyền thống Anh hùng của dân tộc, tinh thần yêu nước nồng nàn, ý chí cách mạng kiên cường, quả cảm của lớp lớp các thế hệ đi trước đã đóng góp to lớn cho dân tộc, để đất nước ta độc lập, nhân dân ta được sống trong hòa bình.

Phương Ngọc
Ý kiến của bạn
VỮNG BƯỚC DƯỚI CỜ ĐẢNG VỮNG BƯỚC DƯỚI CỜ ĐẢNG

Tạp chí Doanh nghiệp và Tiếp thị trân trọng giới thiệu bài viết "VỮNG BƯỚC DƯỚI CỜ ĐẢNG" của Tổng Bí thư Tô Lâm nhân dịp kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3/2/1930 – 3/2/2026).