Từ “sổ đỏ giấy” đến dữ liệu số: Thanh Hóa chuẩn bị hạ tầng mới cho môi trường đầu tư

Chiều 10/8, UBND tỉnh Thanh Hóa phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công an tổ chức hội nghị nghiên cứu, trao đổi về việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất điện tử trên VNeID. Đây không chỉ là một giải pháp kỹ thuật trong tiến trình chuyển đổi số mà còn là bước chuẩn bị quan trọng để hình thành hệ sinh thái quản trị đất đai hiện đại, lấy dữ liệu làm trung tâm phục vụ người dân, doanh nghiệp và hoạt động đầu tư.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, việc chuyển giấy chứng nhận quyền sử dụng đất từ bản giấy sang bản điện tử phù hợp với yêu cầu xây dựng chính quyền số, cải cách thủ tục hành chính và hoàn thiện cơ sở dữ liệu đất đai. Trong bối cảnh dữ liệu ngày càng trở thành nguồn lực phát triển, thông tin đất đai không chỉ phục vụ công tác quản lý nhà nước mà còn đóng vai trò như một loại hạ tầng mềm của môi trường đầu tư.

Thời gian qua, Thanh Hóa đã đẩy mạnh số hóa hồ sơ, hoàn thiện cơ sở dữ liệu và tăng cường kết nối với các hệ thống thông tin quốc gia. Tuy nhiên, quá trình giải quyết thủ tục đất đai hiện vẫn tồn tại "điểm nghẽn" khi nhiều khâu đã được thực hiện trên môi trường điện tử nhưng kết quả cuối cùng vẫn phải in, ký, đóng dấu và trả cho người dân dưới dạng bản giấy.

Thực tế này cho thấy quá trình chuyển đổi số trong lĩnh vực đất đai vẫn chưa thực sự khép kín. Việc xác minh thông tin pháp lý của thửa đất ở nhiều trường hợp vẫn phụ thuộc vào hồ sơ giấy hoặc yêu cầu cơ quan đăng ký xác nhận. Điều đó không chỉ làm gia tăng thời gian, chi phí xử lý thủ tục mà còn hạn chế khả năng khai thác giá trị của dữ liệu đất đai trong quản lý và giao dịch.

Từ ngày 1/1/2025 đến 30/6/2026, tỉnh đã mua 348.000 phôi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; trong đó gần 29.000 phôi cấp cho các chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai và hơn 49.000 phôi cấp cho UBND cấp xã. Những con số này cho thấy quy mô rất lớn của hoạt động quản lý, cấp giấy chứng nhận hiện nay, đồng thời đặt ra yêu cầu phải chuyển đổi sang phương thức quản trị dựa trên dữ liệu số để nâng cao hiệu quả vận hành.

Tại hội nghị, Thanh Hóa đề xuất giấy chứng nhận điện tử được xây dựng trên cơ sở dữ liệu đất đai gốc, có cơ chế xác thực, phân quyền khai thác và cập nhật đầy đủ tình trạng pháp lý của từng thửa đất. Việc kết nối với VNeID và các hệ thống liên quan phải bảo đảm thống nhất, đồng bộ và an toàn trên phạm vi toàn quốc.

Nếu được triển khai hiệu quả, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất điện tử không chỉ giúp giảm bớt các thủ tục giấy tờ, tiết kiệm thời gian và chi phí hành chính mà còn góp phần nâng cao tính minh bạch của thị trường. Khi dữ liệu đất đai được chuẩn hóa, xác thực và cập nhật theo thời gian thực, việc kiểm tra thông tin pháp lý sẽ thuận lợi hơn, tạo điều kiện cho các hoạt động đầu tư, sản xuất kinh doanh và giao dịch tài sản.

Tại hội nghị, đại diện các đơn vị chuyên môn thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công an cùng các cơ quan liên quan đã tập trung trao đổi về cơ sở pháp lý, quy trình nghiệp vụ, phương thức xác thực và cơ chế quản lý dữ liệu khi triển khai giấy chứng nhận điện tử.

Phát biểu kết luận hội nghị, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cao Văn Cường nhấn mạnh việc nghiên cứu triển khai giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất điện tử trên VNeID là hướng đi phù hợp với yêu cầu chuyển đổi số và thực tiễn quản lý đất đai hiện nay.

Trước mắt, tỉnh sẽ lựa chọn 3 địa phương để thực hiện thí điểm, qua đó đánh giá, hoàn thiện quy trình trước khi triển khai trên diện rộng. Đồng thời, Thanh Hóa đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công an tiếp tục hỗ trợ hoàn thiện hành lang pháp lý, quy trình nghiệp vụ, dữ liệu và phương thức xác thực nhằm bảo đảm sự đồng bộ giữa pháp lý, công nghệ, dữ liệu và an toàn thông tin.

Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ, việc xây dựng giấy chứng nhận quyền sử dụng đất điện tử trên VNeID không chỉ là bước cải cách thủ tục hành chính mà còn là quá trình kiến tạo nền tảng dữ liệu cho quản trị hiện đại. Khi dữ liệu đất đai trở thành nguồn thông tin tin cậy, minh bạch và dễ tiếp cận, đây sẽ là một trong những yếu tố quan trọng góp phần nâng cao chất lượng môi trường đầu tư, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội theo hướng số hóa và bền vững.