Xuất khẩu rau quả sang EU trong quý I/2026 đạt khoảng 121 triệu USD

Xét theo từng chủng loại, chanh leo là mặt hàng xuất khẩu lớn nhất với kim ngạch đạt gần 30,5 triệu USD, tăng 73% so với cùng kỳ và chiếm hơn 25% tổng giá trị xuất khẩu.

Xếp thứ hai là hạt dẻ cười, đạt 26,5 triệu USD, tăng mạnh 137%, nâng tỷ lệ tăng gần 22%. Bên cạnh đó, một số mặt hàng dù quy mô còn nhỏ nhưng nhận được mức tăng trưởng đột biến. Dâu tây đạt 2,21 triệu USD, tăng tới 736 lần, trong khi bán cá đạt 2,25 triệu USD, tăng hơn 7 lần so với cùng kỳ.

Ngược lại với xu hướng trên, sầu riêng, trái cây vua, đóng góp lớn cho giá trị ngành rau quả lại có kim ngạch xuất khẩu sang EU khá khiêm tốn, chỉ 404.000 USD, dù đã tăng trưởng 50% so với quý I/2025; chiếm tỉ trọng khoảng 0,33%.

Theo ông Đặng Phúc Nguyên - Tổng Thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, đặc thù khoảng cách địa lý khiến cơ cấu xuất khẩu sang EU chủ yếu là sản phẩm chế biến, chiếm khoảng 2/3 tổng lượng. Trong khi đó, các mặt hàng tươi phải phụ thuộc vào vận chuyển bằng đường hàng không, kéo theo chi phí logistics cao.

Theo ông Nguyên, chanh leo hiện là một trong những sản phẩm nổi bật nhất tại EU, không chỉ vì quy mô lớn mà còn nhờ phù hợp với xu hướng tiêu dùng của thị trường này. Đây là nguyên liệu quan trọng trong ngành chế biến thực phẩm – từ nước giải khát, cocktail đến bánh.

Dâu tây được xem là "ngôi sao mới nổi", có tốc độ tăng trưởng rất cao nhờ được đầu tư bài bản tại Lâm Đồng và các vùng núi phía Bắc.

Tuy nhiên, khác với chanh leo, dâu tây chủ yếu xuất khẩu tươi và phải vận chuyển bằng đường hàng không nên chi phí cao và quy mô vẫn còn hạn chế. Dù vậy, tiềm năng mở rộng là rõ rệt nếu đáp ứng tốt tiêu chuẩn GlobalGAP và logistics.

Đối với sầu riêng, đây vẫn là mặt hàng "ngách" tại EU do sản phẩm chủ yếu phục vụ cộng đồng người châu Á.

Các chuyên gia nhận định, xu hướng tiêu dùng tại châu Âu đang chuyển dịch theo hướng ưu tiên sản phẩm có lợi cho sức khỏe, tiện lợi và thân thiện môi trường. Đây là cơ hội để các loại trái cây nhiệt đới như chanh leo gia tăng thị phần, đặc biệt trong phân khúc chế biến.

Tuy nhiên, EU vẫn là thị trường có tiêu chuẩn rất cao. Các yêu cầu về chất lượng, truy xuất nguồn gốc, cũng như các chứng nhận như GlobalGAP hay HACCP gần như là điều kiện bắt buộc. Do đó, doanh nghiệp Việt cần đầu tư mạnh vào vùng nguyên liệu đạt chuẩn, nâng cao năng lực chế biến sâu và tổ chức sản xuất theo chuỗi khép kín để đáp ứng yêu cầu từ đối tác.