Bộ Y tế đề xuất tăng mức trợ giúp xã hội, trợ cấp hưu trí xã hội lên 600.000 đồng/tháng

Bộ Y tế đang dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều Nghị định số 20/2021/NĐ-CP ngày 15/3/2021 của Chính phủ quy định chính sách trợ giúp xã hội đối với đối tượng bảo trợ xã hội, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 76/2024/NĐ-CP ngày 1/7/2024.

Theo Bộ Y tế, hiện nay, mức chuẩn trợ giúp xã hội theo quy định tại các Nghị định số 20/2021/NĐ-CP, Nghị định số 176/2025/NĐ-CP, Nghị định số 76/2024/NĐ-CP vẫn còn rất thấp, chưa đảm bảo mức sống tối thiểu và thiếu tính tương đồng với các chính sách bảo hiểm xã hội, giảm nghèo hay ưu đãi người có công.

Cụ thể, mức chuẩn 500.000 đồng/tháng hiện chỉ tương đương 22,7% chuẩn nghèo nông thôn và 17,8% chuẩn nghèo đô thị theo quy định mới (Nghị định số 351/2025/NĐ-CP quy định chuẩn nghèo khu vực nông thôn là 2.200.000 đồng/tháng, khu vực đô thị là 2.800.000 đồng/tháng).

Trong bối cảnh chỉ số giá tiêu dùng CPI giai đoạn 2024-2026 tăng bình quân trên 3,5%/năm (dự kiến tăng gần 12% sau 3 năm), đặc biệt là nhóm hàng lương thực tăng nhanh, việc giữ nguyên mức trợ cấp xã hội, trợ cấp hưu trí xã hội đang khiến đời sống của đối tượng thụ hưởng chính sách ngày càng khó khăn.

Bên cạnh đó, hệ thống chính sách hiện nay vẫn còn khoảng trống lớn về các định mức chi phí sinh hoạt, chăm sóc, nuôi dưỡng đối tượng bảo trợ xã hội. Sự thiếu hụt các căn cứ pháp lý này dẫn đến tình trạng phân bổ ngân sách giữa các địa phương và cơ sở không thống nhất, gây khó khăn trực tiếp cho công tác lập dự toán và quyết toán.

Việc bổ sung các định mức này là yêu cầu cấp thiết để chuẩn hóa điều kiện chăm sóc tối thiểu, nâng cao chất lượng phục hồi chức năng và hỗ trợ đối tượng bảo trợ xã hội hòa nhập cộng đồng.

Do đó, để đáp ứng kịp thời yêu cầu cấp bách về an sinh xã hội mà không làm gián đoạn việc thực thi các chính sách hiện hành, việc ban hành Nghị định sửa đổi, bổ sung các nội dung còn bất cập tại các Nghị định số 20/2021/NĐ-CP, Nghị định số 76/2024/NĐ-CP và Nghị định số 176/2025/NĐ-CP là hết sức cần thiết.

Theo Bộ Y tế, hiện nay mức chuẩn trợ giúp xã hội và trợ cấp hưu trí xã hội 500.000 đồng/tháng là mức thấp nhất trong hệ thống an sinh xã hội. Nếu chỉ điều chỉnh tăng 8% (lên 540.000 đồng/tháng), mức trợ cấp này vẫn chưa đạt tới 25% chuẩn nghèo nông thôn và chưa đạt 20% chuẩn nghèo đô thị.

Tại dự thảo nghị định, Bộ Y tế đề xuất nâng mức chuẩn trợ giúp xã hội, mức trợ cấp hưu trí xã hội từ 500.000 đồng/tháng lên 600.000 đồng/tháng (tăng 20%).

Tùy theo khả năng cân đối của ngân sách, tốc độ tăng giá tiêu dùng và tình hình đời sống của đối tượng bảo trợ xã hội, cơ quan có thẩm quyền xem xét, điều chỉnh tăng mức chuẩn trợ giúp xã hội cho phù hợp, bảo đảm tương quan chính sách đối với các đối tượng khác.

Mức chuẩn 600.000 đồng/tháng giúp tỉ lệ đáp ứng chuẩn nghèo tăng lên đáng kể (đạt 27,3% chuẩn nghèo nông thôn và 21,4% chuẩn nghèo đô thị).

Phương án này giúp đảm bảo an sinh xã hội, giúp đối tượng đủ khả năng chi trả các nhu cầu thiết yếu, góp phần thu hẹp khoảng cách giữa các nhóm chính sách an sinh. Nếu đề xuất được thông qua, dự kiến khoảng 4,7 triệu người sẽ được hưởng lợi từ chính sách, bao gồm người cao tuổi không có lương hưu, người khuyết tật, trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt và các nhóm yếu thế khác.

Đây là một trong những chính sách có quy mô tác động lớn trong hệ thống an sinh xã hội, thể hiện rõ định hướng của Nhà nước trong việc tăng cường hỗ trợ các nhóm dễ bị tổn thương, nhất là trong bối cảnh kinh tế - xã hội còn nhiều biến động.

Việc nâng mức trợ giúp xã hội không chỉ mang ý nghĩa hỗ trợ trước mắt mà còn góp phần củng cố nền tảng an sinh bền vững, đảm bảo quyền được bảo vệ và chăm lo của mọi công dân theo tinh thần Hiến pháp.

Trong dài hạn, cùng với việc hoàn thiện hành lang pháp lý và nâng cao hiệu quả thực thi, chính sách này được kỳ vọng sẽ giúp hệ thống an sinh xã hội ngày càng tiệm cận với chuẩn mực phát triển, tạo động lực cho mục tiêu phát triển bao trùm và không để ai bị bỏ lại phía sau.