6 'họ' cổ phiếu chiếm gần 31% giá trị vốn hóa toàn thị trường

Tính đến ngày 6/2/2026, tổng giá trị vốn hóa thị trường chứng khoán Việt Nam đạt hơn 10 triệu tỷ đồng. Đáng chú ý, chỉ riêng 6 “gia tộc” doanh nghiệp tư nhân lớn đã nắm giữ khoảng 3,1-3,2 triệu tỷ đồng, tương đương 31% giá trị vốn hóa toàn thị trường, cho thấy mức độ tập trung vốn hóa ngày càng cao vào các hệ sinh thái doanh nghiệp quy mô lớn.

6 nhóm doanh nghiệp đang chiếm tỷ trọng áp đảo trên thị trường gồm: Vingroup (Chủ tịch HĐQT Phạm Nhật Vượng), Hòa Phát (Chủ tịch HĐQT Trần Đình Long), Masan Group (Chủ tịch HĐQT Nguyễn Đăng Quang), FPT (Chủ tịch HĐQT Trương Gia Bình), GELEX (TGĐ Nguyễn Văn Tuấn), Sovico Group (Chủ tịch HĐQT Nguyễn Thị Phương Thảo).

Đứng đầu về quy mô vốn hóa là hệ sinh thái Vingroup của tỷ phú Phạm Nhật Vượng. Riêng cổ phiếu VIC đã đạt vốn hóa hơn 1 triệu tỷ đồng, tương đương khoảng 10% toàn thị trường. Nếu tính toàn bộ các doanh nghiệp trong “họ Vin”, tổng vốn hóa vượt 1,6 triệu tỷ đồng.

Trong vòng một năm qua, tổng vốn hóa nhóm Vingroup trên sàn tăng gần 4,4 lần, có thời điểm vượt mốc 2 triệu tỷ đồng. Động lực chính đến từ đà tăng mạnh của VIC (gấp khoảng 6,5 lần) và VHM (gấp khoảng 2,5 lần), cùng với việc một số cổ phiếu thành viên mới niêm yết, mở rộng quy mô hệ sinh thái.

Xếp sau Vingroup là “họ Masan” do ông Nguyễn Đăng Quang làm Chủ tịch. Nhóm này bao gồm nhiều doanh nghiệp niêm yết như MSN, MCH, MSR, MML, TCB, VCF, NET, VSN, QHW… với tổng vốn hóa gần 617.000 tỷ đồng.

Trong 12 tháng qua, vốn hóa nhóm Masan tăng khoảng 32%, nhờ kết quả kinh doanh cải thiện và kỳ vọng vào chiến lược mở rộng hệ sinh thái tiêu dùng - bán lẻ - tài chính.

Hệ sinh thái Hòa Phát của ông Trần Đình Long hiện có hai doanh nghiệp trên sàn gồm HPG và HPA. Sau khi cổ phiếu HPA (Nông nghiệp Hòa Phát) chính thức giao dịch từ ngày 6/2/2026, tổng vốn hóa cả nhóm đạt gần 218.000 tỷ đồng.

Trong đó, HPG chiếm phần lớn với khoảng 206.000 tỷ đồng, còn HPA đóng góp hơn 12.000 tỷ đồng. Việc mở rộng thêm doanh nghiệp thành viên niêm yết giúp gia tăng đáng kể quy mô vốn hóa toàn hệ.

Hai hệ sinh thái ghi nhận mức tăng vốn hóa mạnh trong năm qua là GELEX và Sovico. Nhóm GELEX (gồm GEX, GEE, VGC, EIB, PXL, VCW…) đạt mức tăng khoảng 71% vốn hóa sau một năm, nhờ diễn biến tích cực ở các mảng hạ tầng, thiết bị điện và khu công nghiệp.

Trong khi đó, hệ sinh thái Sovico với hai cổ phiếu chủ lực VJC và HDB tăng khoảng 57% vốn hóa, hưởng lợi từ sự phục hồi của hàng không và tăng trưởng của mảng tài chính - ngân hàng.

Trái ngược các nhóm trên, “họ FPT” của ông Trương Gia Bình là nhóm duy nhất ghi nhận sụt giảm vốn hóa trong 1 năm qua. Tính đến ngày 6/2, tổng vốn hóa nhóm này đạt gần 304.000 tỷ đồng, giảm khoảng 8% so với cùng kỳ.

Dù vậy, FPT vẫn nằm trong nhóm doanh nghiệp công nghệ có quy mô vốn hóa lớn nhất thị trường và giữ vai trò quan trọng trong nhóm cổ phiếu dẫn dắt ngành công nghệ - chuyển đổi số.

Việc 6 hệ sinh thái tư nhân lớn nắm gần 1/3 tổng vốn hóa cho thấy thị trường chứng khoán Việt Nam đang có xu hướng tập trung ngày càng cao vào các tập đoàn đầu ngành. Diễn biến này giúp hình thành nhóm cổ phiếu trụ cột có sức ảnh hưởng lớn tới chỉ số, nhưng đồng thời cũng làm gia tăng độ nhạy của thị trường trước biến động của một số mã vốn hóa lớn.

Giới phân tích cho rằng trong giai đoạn tới, sự phân hóa giữa các nhóm doanh nghiệp sẽ còn rõ nét hơn, khi dòng tiền có xu hướng tập trung vào các hệ sinh thái có quy mô, thanh khoản và câu chuyện tăng trưởng dài hạn.